Polisitemia vera tanısıyla izlenen hastalarda JAK 2 gen mutasyonunun klinik ve komplikasyonlarla ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MURAT BAYRAM

Danışman: Vildan Özkocaman

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Polisitemia vera (PV) klonal, herhangi bir uyarı olmadan, kemik iliğinde ön planda eritroid seri olmak üzere megakaryositer ve granülositer serilerin de fenotipik olarak normal kontrolsüz çoğalmasıyla karakterize kronik myeloproliferatif bir hastalıktır. Bu hastalığın seyri esnasında tromboz ve hemorajik komplikasyonlar başta olmak üzere, sekonder myelofibroz ve lösemik transformasyon görülebilmektedir. Janus kinaz 2 (JAK 2) geni 9. kromozomun kısa kolunda bulunan, sitoplazmik bir tirozin kinazdır. İkibinbeş yılında yapılan çalışmalarda JAK 2 kinazında 617. pozisyonunda valin-fenilalanin (V617F) somatik tek nokta mutasyonu gösterilmiştir. PV'lı hastalar da JAK 2 gen mutasyonu %65-97 oranlarında görülebilmektedir ve son yıllarda yapılan çalışmalarla JAK 2 gen mutasyonunun PV'lı hastalar da klinik ve komplikasyonlarla ilişkili olabileceği gösterilmiştir. Bu çalışmada Ocak 2005-Aralık 2010 arasında Uludağ Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Hematoloji Bilim Dalı polikliniğinde takip edilen ve Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) 2008 yılındaki tanı krtiterlerine göre tanısı konan 85 PV olgusunun özellikleri geriye dönük olarak değerlendirildi. Çalışma sonucun da JAK 2 gen mutasyonu olan ve olmayan PV hastalardaki klinik, laboratuvar ve radyolojik bulguları değerlendirildi ve JAK 2 gen mutasyonunun bu bulgularla ilişkili olduğu saptandı. PV tanısı konulan hastalar da tromboz, hemoraji ve sekonder myelofibroz komplikasyonlarının izlendiği görüldü. Diğer çalışmalarla benzer şekilde PV hastalarındaki JAK 2 gen mutasyonu görülme oranı %85,9 olarak bulunurken, bu mutasyonun ileri yaşlarda daha sık izlendiği saptandı. JAK 2 gen mutasyonunun başta tromboz olmak üzere, hemoraji ve sekonder myelofibroz komplikasyonlarının sıklığında artışa neden olduğu tespit edildi. Sonuç olarak daha çok ileri yaşlarda görülen JAK 2 gen mutasyonu, PV'lı hastalarda sık olarak görülmekte ve tanı için önemli bir kriter oluşturmaktadır. Ayrıca JAK 2 gen mutasyonu PV'lı hastalarda klinik, laboratuvar ve radyolojik bulguları etkilmekte ve komplikasyonlarda da artışa neden olmaktadır. Bundan dolayı JAK 2 gen mutasyonu olan hastalarda komplikasyonlar açısından daha dikkatli olunmalı ve JAK 2 gen mutasyonuna yönelik inhibitör tedavi çalışmalarının yapılmasına devam edilmelidir.