Relaps/refrakter hodgkin hastalığı sonrası otolog hematopoetik kök hücre nakil olgularının sonuçlarının retrospektif değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EZEL ELGÜN
Danışman: Vildan Özkocaman
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Relaps/refrakter Hdogkin Lenfoma (HL) hastaların yaklaşık %50'si nüks, progresyon gelişmesi ya da komplikasyonlar nedeniyle eks olabilir. Kurtarma tedavisi ardından otolog hematopoetik kök hücre nakli (OHKHN) standart bir yaklaşımdır. Nakil hastalık kontrolü sağlama, yaşam kalitesini iyileştirme veya semptomları hafifletmek amacıyla uygulanılabilir. Çalışmamızda OHKHN sonrası sağkalım süresine etki eden prognostik risk faktörlerinin belirlenmesini amaçladık. Relaps/refrakter HL tanılı 18 yaşından büyük OHKHN uygulanılan toplam 35 hasta dahil edildi. Hastaların bilgileri hastane sisteminden elde edildi. Hastalıksız (HSS) ve genel sağkalım süreleri (GSS) tahmin edilmesi için Kaplan-Meier survey analizi ve potansiyel prognostik değişkenleri değerlendirmek için Cox regresyon modeli kullanıldı. Kurumumuzda Ocak 2009 – Mart 2020 yılları arasında relaps/refrakter HL tanılı OHKHN yapılan 35 hasta yer almaktadır. Hastaların %54'ü erkektir. Medyan tanı yaşı 29 (14-62) ve nakil yaşı 33 (22-62)' tür. Primer kemoterapi sonrasında hastaların %34'ü refrakter, %66'sı remisyonda olduğu saptandı. Kurtarma tedavisi sonucunda %26 tam yanıt, %6 parsiyel yanıt, %68 refrakter olarak saptandı. OHKHN sonrası hastaların %77'si yaşıyor; %23'ü eks oldu. Eks olan hastaların %88'i lenfoma kaynaklı, %12'si lenfoma harici nedenden kaybedildi. OHKHN sonrası hastaların %49'unda remisyon; %51'inde relaps gelişti. Relaps olan hastaların tedavisi sonrasında %39'u remisyon, %17'si refrakter saptanırken %44'ü eks oldu. Takiplerine göre genel sağkalım oranları 3 aylık %89, 1 yıllık %86, 3 yıllık %75, 5 yıllık %75; hastalıksız sağkalım oranları 3 aylık %77, 1 yıllık %67, 3 yıllık %32, 5 yıllık %21 olarak saptandı. OHKHN sonuçlarına göre ortalama GSS 100 (±8.9) ay; HSS 60 (±10.7) aydır. OHKHN sonrası ölenlerin medyan sağkalım 11 (±4.5) ay; nüksedenlerin sağkalım 32 (±5.7) ay idi. Çalışmamızda relaps süresinin 12 ay altında olması (p=0.033) ve nüks anındaki sedimentasyon düzeyinin normal olması (p=0.021) HSS üzerinde anlamlı etkisi olduğu görüldü. Nüks anında LDH düzeyinin normal olması (p=0.022) GSS üzerinde anlamlı etkisi görüldü. Çok değişkenli analizde GSS üzerinde etkili prognostik risk faktörü saptanmadı. Ek olarak HSS üzerinde hemoglobin düzeyinde artışın relaps riskini 1.67 kat arttırdığı; nötrofil engraftmanında bir birimlik artışın relaps riskini %30 düzeyinde azalttığı saptandı. Ancak çalışmamızda anlamlı olmayan risk faktörlerinin sağkalım sürelerini belirgin uzattığı görüldü. Erken evre, tanı yaşı 40'ın altında olması, kadın cinsiyeti, histolojik tanı noduler sklerozan Hogkin lenfoma (NSCHL), B semptom olmaması, tanı anı LDH, sedimentasyon ve beta-2 mikroglobulin normal olması, bulky kitle olmaması, nakil öncesi radyoterapi alması, primer kemoterapiye yanıt vermesi, nüks anı beta-2 mikroglobulin normal olması ve kurtarma rejim sayısının artması HSS'lerini yaklaşık 1 ile 5 yıl ve GSS'lerini yaklaşık 4 ay ile 5 yıl arasında uzattığı saptandı. Relaps/ refrakter HL yüksek riskli olması nedenli OHKHN yapılan hastaların mortalitesinin yüksek olduğu görülmektedir. Ancak mortaliteyi azaltmak için yeterli sayıda çalışma bulunmamaktadır. Günümüzde OHKHN sonrası sağkalımı iyileştirmek amacıyla prognostik faktörlerin araştırılması amacıyla çalışmalar yapılmaktadır. Çalışmada merkezimizdeki relaps/refrakter HL tanılı OHKHN uygulanılan hastaların GSS ve HSS sonuçlarına etki eden risk faktörleri değerlendirildi. Ek olarak diğer çalışma sonuçları ile karşılaştırılıp farklı ve benzer yönleri saptandı. Anahtar Kelimeler: Otolog Hematopoetik Kök Hücre Nakli, Hodgkin Lenfoma, Genel Sağkalım Süresi (GSS), Hastalıksız Sağkalım Süresi (HSS)