Okul öncesi alternatif eğitim modellerinin program hedeflerinin karşılanmasında mekânsal tasarım çözümlerinin etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Mimarlık, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EBTEHAL ABDULSALAM MOHAMMED ALZUBAIRY
Danışman: Sebla Arın Ensarioğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Okul öncesi dönem, çoğu çocuk için hayati öneme sahiptir. Bu süreç, gelecekte başarılı bir öğrenme süreci için gerekli akademik temellerin yanı sıra farklı becerilerin edinildiği, paylaşmayı, empati kurmayı öğrenmenin de ilk deneyimlerinin kazanıldığı bir dönemi ifade etmektedir. Bu dönemin başarısını belirleyen faktörlerin en önemlilerinden biri eğitim ortamıdır. Tasarımcının, eğitim mekanlarını planlarken benimsediği yaklaşım, eğitim ortamlarının, dolayısıyla verilen eğitimin niteliğini doğrudan etkilemektedir. Bir diğer deyişle eğitim programlarının başarılı olabilmesi için eğitim ortamlarının iyi planlanması ve tasarlanması gerekmektedir. Bu çalışma, Montessori, Reggio Emilia, Waldorf ve Orman okulları gibi uluslararası anlamda yaygın olarak kullanılan dört alternatif okul öncesi eğitim modeline odaklanarak, bunlara özgü eğitim mekanlarını incelemeyi ve bu modellerin ilkeleri ile mekânsal tasarım kriterleri arasındaki ilişkiyi açıklığa kavuşturmayı amaçlamaktadır. Tez çalışması kapsamında öncelikli olarak okul öncesi alternatif eğitim modelleri ile ilgili detaylı bir literatür çalışması yapılmış, sonrasında ise ele alınan her modele karşılık gelecek nitelikte Bursa ili içerisinde yer alan okul öncesi eğitim kurumları arasından dört örnek okul seçilerek bir alan çalışması kurgulanmıştır. Bu çalışma, seçilen okul öncesi alternatif eğitim kurumlarının program hedefleri ile kullanmakta oldukları yapıların bu hedeflerin gerçekleştirilmesindeki etkinliği arasında karşılaştırmalı bir analiz ortaya koymaktadır. Analizler kapsamında kullanılan veriler ve görseller, seçilen okullarda görev yapan eğitimciler ve idarecilerle gerçekleştirilen görüşmeler, yerinde gözlem ve belgeleme çalışmaları, ayrıca kurumların kendi arşivlerinin taranması sonucunda elde edilmiştir. Analiz edilen örnek incelemeleri ışığında, mimari yapının program hedeflerini tam anlamıyla destekleyebilmesi adına hangi alanlarda tasarım çözümlerinin geliştirilebileceğine dair öneriler sunulmuştur.