Köpeklerde multisentrik lenfomanın tanısında rutin biyokimyasal parametreler ile güncel biyobelirteçlerin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİHAT CAN BOZKURT

Danışman: Hüseyin Cihan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kanser tüm insanlığı tehdit eden ölümcül hastalıkların başında gelirken; son derece sevilen evcil hayvanlardan biri olan köpeklerin her yıl 4 milyona yakınının ölümünden sorumludur. Ayrıca Multisentrik Lenfomanın köpeklerdeki en yaygın hematopoietik neoplazi olduğu bilinmektedir. Bu çalışma lenfoma tanısı koyulmuş köpeklerde moleküler düzeydeki kanser biyobelirteçlerinin seviyelerindeki değişimlerin, kontrol grubuna kıyasla anlamlılığını belirlemek ve bunların klinik pratikte kullanıma kazandırılmasını hedeflemektedir. Dolayısıyla TK-1, MMP-9 ve VEGF parametrelerin köpeklerde rutin biyokimyasal belirteçler yanında tanısal açıdan uygun biyobelirteçler olup olmadıklarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada yer alan hayvanlar, Bursa Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı kliniklerine getirilen farklı yaşta, ırkta, cinsiyette ve vücut ağırlığındaki köpeklerdir. Hastaneye generalize lenfodenopati, anoreksi, halsizlik, dispne, egzersiz intoleransı, yüksek ateş ve benzeri farklı şikâyetlerle getirilen multisentrik lenfomalı (CL grubu) (n=15) ve klinik olarak sağlıklı (n=9) köpekler olmak üzere toplam 24 köpekten oluşan 2 grupta incelenmiştir. CL grubunun yüzde 86,6'sında en az bir klinik bulgu not edilerek 'b alt evre' saptanmıştır. CL grubuna dahil edilen tüm hastalar WHO kriterleri göz önüne alınarak yüksek dereceli (>Evre III) olarak evrelenmiştir CL grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı nötrofilik lökositoz, normositik normokromik non-rejeneratif anemi ve trombositopeni saptanmıştır. Biyokimyasal parametrelerden ALP, LDH, C-RP ve CRE istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek seyrederken; TK-1, MMP-9 ve VEGF yüksek seyretse de yalnızca MMP-9'da istatistiksel fark gözlenmiş ve tanı aşamasında diğer biyobelirteçlerden daha hassas olabileceği anlaşılmıştır. Hemogram, seçilen biyokimyasal enzimler ve biyobelirteçlerden hiçbirinin tanı için tek başına anlamlı olmadığı, köpeklerde lenfoma tanısının altın standardının hala şüpheli lezyonların sitolojisi ve/veya histopatolojisi olduğu fikri benimsenmiştir.