Tükenmişlik algısı ve duygusal emek davranışlarının çalışan performansına etkisinde yöneticiye duyulan güvenin moderatör rolü: Covid 19 pandemi sürecinde huzurevi çalışanları üzerinde bir saha çalışması


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NEJLA AYDINOĞLU

Danışman: Füsun Çınar Altıntaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünya genelinde hemen her alanda yaşanan demografik dönüşüm, beklenen yaşam ömrünün uzamasına ve toplumda yaşlı nüfusun artmasına neden olmuştur. Değişen yaşam dinamikleri sonucunda aile üyeleri yaşlı bakımında gitgide kurumsal hizmetleri tercih etmektedirler. Bu durum yaşlı bakım hizmetinde çalışan bireylere ilgiyi arttırmaktadır. Yaşlı bakımı çalışan sağlığını fiziksel ruhsal ve sosyal yönden zorlayan, süreklilik isteyen, çok yönlü, yorucu ve yıpratıcı bir iştir. Stres, duygusal emek, iş doyumunda azalma, güçsüzlük, bakım yükü, tükenmişlik, yorgunluk gibi riskleri içinde taşımaktadır. Bu denli zor bir görevi üstlenen bakım personeli Covid 19 sürecinde, riskli bir gruba hizmet vermenin yükü ve baskısı altında en ön safta çalışmışlardır. Bu yoğun baskı altında çalışan grubun yaşadığı stres ve kurumsal beklentiler karşısında yaşadığı zorlanma, iş performansını da etkilemektedir. Kurumlarla çalışanlar arasında uyum ve birlikteliğin sağlanmasında önemli görevi olan kurum yöneticilerinin, çalışan güvenini kazanması yaşanan sorunlar üzerinde etkili olabileceği düşünülmektedir. Bu araştırma çalışanların tükenmişlik algısı ve duygusal emek davranışlarının iş performanslarına etkisini incelemek ve bu etkide yöneticiye duyulan güvenin düzenleyici rolünü belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Bursa Büyükşehir Belediyesi Huzurevinde yürütülen araştırmaya kurumda bakım personeli olarak çalışan N=100 kişi dahil edilmiştir. Elde edilen veriler Smart PLS yapısal eşitlik modeli ile analiz edilmiştir. Araştırma bulguları çalışanların tükenmişlik algılarının ve duygusal emek davranışlarının hem iş performanslarında hem de yöneticiye duyulan güven üzerinde negatif yönde anlamlı etkisi bulunduğunu, yöneticiye duyulan güvenin de iş performansı üzerinde pozitif yönde etkili olduğunu göstermiştir. Öte yandan, çalışanlarının yöneticilerine duydukları güvenin düzenleyici (moderator) etkisiyle birlikte tükenmişlik algılarının ve duygusal emek davranışlarının iş performansları üzerindeki etkisini açıklamaya yönelik iststistiksel anlamlılık içermediği görülmüştür.