Tiroid Kanseri Hücre Hatlarında circPTPN22'nin Ekspresyonunun Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MADINA ALIYEVA
Danışman: Elif Uz Yıldırım
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tiroid kanseri, endokrin sistemin en yaygın malign tümörlerinden biri olup, tüm kanser vakalarının yaklaşık %1'ini oluşturmaktadır. Son yıllarda circRNA'lar kanser biyolojisi araştırmalarının odağı haline gelmiştir. Halkasal yapıları nedeniyle daha stabil olan, kanda ve dokulardaki ifadesinden ötürü circRNA'lar potansiyel tanısal biyobelirteçler arasında yer almaktadır. circPTPN22, T hücre reseptör sinyalleşmesinin negatif düzenleyicisi olan PTPN22 geninden türeyen bir dairesel RNA'dır. PTPN22 geni, otoimmün hastalıklar ve bazı kanser türleriyle ilişkilendirilmiştir. Bu çalışmada, circPTPN22 molekülünün tiroid kanseri erken tanısında kullanılabilecek yeni bir biyobelirteç olup olmadığının değerlendirilmesi amacıyla ön çalışma yapılması amaçlanmıştır. Çalışmada tiroid kanseri hücre hatları olan TPC-1 ve FTC-133 ile normal tiroid hücre hattı olan Nthy-ori 3-1 kullanılmıştır. Elde edilen hücrelerden toplam RNA izolasyonunu takiben cDNA sentezi gerçekleştirilmiştir. Ardından, circPTPN22 ve PTPN22 mRNA seviyesi qRT-PCR ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, kat 2-ΔΔCt yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, TPC-1 ve FTC-133 hücre hatlarının her ikisinde de Nthy-ori 3-1 hücre hattına kıyasla circPTPN22 ifadesinde artış olduğunu göstermiştir. Ayrıca, lineer transkript olan PTPN22'nin ifade düzeyi de her iki kanser hücre hattında normal hücre hattına göre artış göstermiştir. Bu bulgular, circPTPN22'nin tiroid kanseri için potansiyel bir moleküler biyobelirteç adayı olabileceğine dair ön veriler sunmaktadır. circRNA'ların miRNA'ları süngerleyerek hedef mRNA'ların ekspresyonunu dolaylı yoldan düzenlediği göz önünde bulundurarak, literatür taraması ve biyoinformatik analizler sonucu PTC'de artmış ekspresyonu bildirilen hsa-miR-31-5p, çalışmamızda da TPC-1 hücre hattında yukarı regülasyon göstermiştir. Ancak FTC-133 hattında belirgin bir değişiklik saptanmamıştır. Literatürde circPTPN22'nin miR-31-5p ile etkileşimine dair deneysel kanıt bulunmamakla birlikte, circRNA-miRNA-mRNA ekseninde görev alabilecek ara molekül miRNA'ların belirlenmesi, gelecekteki çalışmaların odak noktasını oluşturacaktır.