Keles yöresi kiraz bahçelerinin beslenme durumlarının toprak yaprak ve meyve analizleri ile belirlenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ZİRAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GONCAGÜL GÜNHAN

Danışman: Hakan Çelik

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bursa ili, Keles ilçesi sınırları içinde farklı lokasyonlarda yer alan beş kiraz (Prunus avium L.) bahçesinden toprak örnekleri alınmıştır. Toprak örneklemesi yapılan bahçelerde yaprak ve meyve numuneleri de alınarak besin elementi analizleri sonucunda kiraz bahçelerinin beslenme durumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Kiraz bahçelerinde toprakların genellikle kumlu-killi tın bünyede olduğu belirlenmiştir. Toprak pH'ları 7,40-8,72 arasında hafif alkali olarak değerlendirilmiştir. Toprakların elektriksel iletkenlik (EC) değeri 364-612 µScm-1 arasında belirlenirken toprakların tuzluluk sorununun olmadığı görülmüştür. Toprakların kireç (CaCO3) (%0,41- %48,83) ve organik madde içeriklerinin (%0,69 ile %3,45) çok geniş bir aralıkta değiştiği görülmüştür. Toprak örneklerinde toplam azot %0,028 ile %0,200 arasında, yarayışlı fosfor ise 2,60-17,32 mg kg-1 arasında bulunmuştur. Ekstrakte edilebilir potasyum (33,00-326,00 mg kg-1), kalsiyum (6215-10835 mg kg-1) ve magnezyum (469,81-785,40 mg kg-1) değerlerinin de yetersiz ile fazla sınırlar arasında geniş bir aralıkta değiştiği belirlenmiştir. Bitkilerin azot (%1,87-3,09) ve fosfor (%0,19-0,22) içerikleri yeterli sınırlar arasında, potasyum (%1,04-1,66), magnezyum (%0,35-0,59) ve demir (37,93-65,18 mg kg-1) içerikleri ise sınırın altında belirlenmiştir. Bitkilerin kalsiyum (%1,08-1,80) ve bakır (9,38-12,40 mg kg-1) içerikleri ise fazla olarak değerlendirilmiştir. Bu çalışma sonucunda, bölgedeki kiraz üreticilerinin toprak ve bitki analizlerine dayanmayan gübre kullandığı ve organik gübre kullanımına yeterince önem vermediği ortaya konmuştur. Özellikle, kullanılacak kimyasal ve organik gübrelerin dozları, uygulama yöntemleri ve zamanlarının toprak ve yaprak analizlerine dayalı olarak planlanması gerektiği sonucuna varılmıştır.