TEREYAĞININ OKSİDASYON STABİLİTESİ VE FONKSİYONEL ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE FARKLI ÜZÜM ÇEŞİDİ KABUĞU BİYOAKTİF BİLEŞENLERİNİN ETKİSİ


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, ZİRAAT FAKÜLTESİ, GIDA MÜHENDİSLİĞİ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP BAŞÇAM

Danışman: Tülay Özcan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Türkiye'nin her bölgesinde yetiştirilen üzümün, yan ürünlerinin farklı kullanım amaçları ile değerlendirileceğini belirlemek, üzüm kabuğunun biyoflavonoid özelliklerinden faydalanarak depolama süresi boyunca tereyağının oksidasyon stabilitesi, yağ asidi profili ve kalitesini ortaya koymak, tereyağının mineral madde, diyet lifi, fenolik madde ve antioksidan içeriğini arttırarak terapötik özelliklerini zenginleştirmek ve teknolojik özelliklerini geliştirmek amaçlanmıştır. Tereyağı üretiminde kullanılan 6 çeşit üzümün (Antep Karası, Trakya İlkeren, Michaeli Paliere, Red Globe, Crimson Seedless, Sultani Çekirdeksiz) hasadı, olgunluk indekslerine göre yapılarak üzümlerin fiziko-kimyasal ve pomolojik özellikleri belirlenmiştir. Kurutulan üzüm kabuklarının ilave edildiği tereyağlarında depolamanın 1., 30., 60. ve 90. günlerinde bileşim, fiziko-kimyasal, mikrobiyolojik, tekstürel ve duyusal analizler gerçekleştirilmiştir. Üzüm kabuğu ilaveli tereyağlarının mineral madde, karbonhidrat ve diyet lifi içerikleri daha yüksek olarak belirlenmiştir. Üzüm kabukları biyoaktif özellikler göstererek tereyağlarının toplam flavonoid, toplam fenolik içeriğini arttırmış ve antioksidan kapasitesini yükseltmiştir. Tereyağlarında lipid oksidasyonunun azalması ile oksidasyon stabilitesi artmıştır. Örneklerde peroksit değeri tespit edilmemiş olup serbest yağ asitliğinde depolama süresince azalma belirlenmiştir. Duyusal anlamda tüketici beğenisi kazanan üzüm kabuğu ilaveli tereyağlarının sağlıklı ve yenilikçi bir süt ürünü olarak tüketilebileceği ve gıda sanayi yan ürünlerinin biyoaktif nutrasötik bileşen olarak kullanılabileceği saptanmıştır.