Konut ve çevresinin kentsel yaşam kalitesinin incelenmesi: Bursa Yıldırım Millet mahallesi siteler bölgesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYDANUR KILINÇ

Danışman: Miray Gür

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünyada ve ülkemizde özellikle 1980 sonrası kırdan kente göçün artması, konut biçimlerinin değişmesine ve heterojen bir kentsel dokunun ortaya çıkmasına neden olmuştur. Ayrıca adaletsiz gelir dağılımı nedeniyle oluşan ekonomik sınıfsal ayrım, bireysel otomobil kullanımı ve kent çeperlerine yerleşip daha çok statülerini kanıtlamak isteyen kullanıcılar konut tarzının değişmesinde etkili olmuştur. İnsanlar güvenlik kaygısı temelinde, kamusal alandan soyutlanmış, 7/24 güvenlik sistemleri olan ve zamanla statü sembolü haline gelen dışa kapalı konut sitelerini tercih etmeye başlamıştır. Bu gelişmeler sağlıksız kentleşme ve sosyo-ekonomik sorunları ortaya çıkarmıştır. Yaşanan kentsel sorunlarla ilgili olarak alan çalışmasına konu olan ve yaşam kalitesi kavramından özelleşmiş kentsel yaşam kalitesi kavramı ortaya çıkmıştır. Bu çalışmanın amacı, kentsel yaşam kalitesinin objektif ve sübjektif göstergeler üzerinden ölçülmesine yönelik kavramsal bir çerçeve oluşturmak, bu kavramsal çerçeveyi bir alan üzerinde incelemek ve amaç konut ve çevresi oluşturulurken kentsel yaşam kalitesi açısından nelere dikkat edilmesi gerektiğini tartışmaktır. Bursa ili bu amaçlar çerçevesinde düşünüldüğünde, Yıldırım İlçesi diğer merkez ilçelere göre daha eski yapı stoğuna sahip, niteliksiz yapıların çoğunlukta olduğu ve güvenlik hissinin daha az olduğu bir yerleşim yeridir. Yerel aktörlerin de ilgisini çeken bu durumu ve imajı değiştirmek için halkın kentli haklarından mahrum bırakıldığı Millet Mahallesi ön plana çıktı. Bu bağlamda Yıldırım İlçesi için kentsel yaşam kalitesinin yükseltilmesi hedefiyle bir imar planı oluşturulmuş ancak uygulama sonucunda alanda kentsel bir bütünlük sağlanamamış, heterojen bir doku ortaya çıkmıştır. Tez çalışmasında bu bölgede, kullanıcıların öznel değerlendirmeleri, konut ve çevresini makro ve mikro ölçekteki veriler ve fiziksel, sosyal, ekonomik, güvenlik ve ulaşım-iletişim kalitelerinden memnuniyet düzeyleri aracılığıyla kentsel yaşam kalitesi değerlendirilmektedir.