Köpeklerde görülen transmissible venereal tümör olgularında kemoterapi protokolüne eklenen propolisin etkileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HİKMET AYSIN USTA
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hasan Hüseyin Oruç
Eş Danışman: Deniz Nak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Transmissible venereal tümör (TVT), dişi ve erkek köpeklerde görülen, genellikle çiftleşmeyle bulaşan bir tümördür. Bu çalışmada, vinkristin sülfat ile standart medikal tedavi (intravenöz yolla 0,025 mg/kg, haftada bir) alan TVT'li köpeklerde, farklı yollarla propolis uygulamasının, iyileşme süresi, bazı karaciğer enzim düzeyleri ve kan parametrelerine etkisinin incelenmesi amaçlandı. Çalışmaya 24 TVT'li köpek (9 erkek, 15 dişi), ırk ve yaş gözetmeksizin dahil edildi. Çalışma, kontrol (n=6, sadece vinkristin sülfat), oral (n=7, vinkristin sülfat+ ham propolis 100 mg/kg, günde bir), lokal [n=5, vinkristin sülfat+ ham propolis 100 mg/ml (70 mg reçine/ml), günde bir, sprey] ve oral+lokal [n=6, vinkristin sülfat + ham propolis 100 mg/kg, günde bir, oral+ham propolis 100 mg/ml (70 mg reçine/ml) günde bir, lokal, sprey] olarak dört gruba ayrılarak yapıldı. Her hafta, klinik kontrolden sonra smear ve kan alındı. Diff-quick boyama testi ile boyama ve histopatolojik inceleme yapıldı. Beyaz kan hücreleri, bunlardan nötrofil, lenfosit, monosit ve eozinofil ile hemoglobin, hematokrit ve platelet, alanin aminotransferaz, aspartat aminotransferaz, alkalen fosfataz, gama glutamil transferaz ve laktat dehidrojenaz tedavi başlangıcında ve sonrasında ölçüldü. Ortalama iyileşme süresi kontrol grubu için 5,00; oral grup için 4,42; lokal grup için 3,60 ve oral+lokal grup için 4,16 hafta olarak tespit edildi. İstatistiki olarak fark bulunmamakla birlikte propolis ilave edilen tüm gruplarda iyileşme süresinin daha kısa olduğu görüldü. Propolisin dozu düşük kalmış olabilir veya propolis TVT'ye yeterince etkili olmayabilir. Tüm gruplarda, tedavi gören köpeklerin bir kısmında nötrofili, nötropeni, lökositoz ve lökopeni tespit edildi. Kontrol ve deney grubu köpeklerin karaciğer enzim düzeylerinin referans değer aralığında olduğu görüldü ve vinkristin sülfatın hepatotoksisiteye neden olmadığı kanısına varıldı.