Kayrevan'da kıraat ilmi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TEMEL İSLAM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA HİLMİ BİLİCAN
Danışman: Mehmet Efe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde Tunus ülkesinin sınırları içerisinde bulunan Kayrevan şehri, hicretin ilk dört buçuk asrında birçok ilmî sahada öne çıkmıştır. Doğu ile Batı arasında bir geçiş güzergahında olması hasebiyle ilim yolcularının uğrak bir şehri olmuş, çeşitli sahada birçok ulemânın ömrünün tamamını ya da bir kısmını geçirdiği kritik mekân haline gelmiştir. Kıraat ilmi hususunda da seçkin bir yere sahip olan Kayrevan'da özellikle hicretin üç, dört ve beşinci asırlarında çok kıymetli kıraat ulemâsı yetişmiştir. Ayrıca bağrında yetişen bazı kıraat âlimleri, büyük ses getiren telifler kaleme almışlar ve İslâm dünyasının farklı farklı yerlerine rihleler yaparak çok sayıda talebe yetiştirmişlerdir. Bu çalışma, Kayrevan şehrinin kıraat ilmindeki yerini ve rolünü çeşitli yönlerden ele almaktadır. Buna göre; hicrî elli senesinde tesis edilmesinden başlayarak, ilmî merkez olma vasfını yitirdiği 449 senesine kadar kıraat ilminin Kayrevan'daki tarihî serencamı detayları ile tetkik edilmiş, gelişmesini sağlayan faktörler etraflıca işlenmiştir. Ayrıca Kayrevan kıraat birikiminin kaynakları, tercih edilen kıraat ve rivayetlere de detaylarıyla değinilmiş, nihai olarak da bu coğrafyada yetişmiş kurrâ tespit edilerek kıraate yönelik telifleri ve kıraat sahasına katkıları analiz edilmeye çalışılmıştır.