Mutluluğun Sosyoekonomik Belirleyicilerinin Mekânsal Panel Veri Analizi ile İncelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, EKONOMETRİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NEŞE ARAL

Danışman: Ayşe Oğuzlar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Mutluluk son dönemlerde hem akademik araştırmaların hem de sosyal politikaların odak noktası haline gelmiştir. Mutluluğun sadece bireyleri değil, bireylerin başta aileleri olmak üzere yakın çevrelerini ve bu bağlamda ülkenin sosyal düzenini, toplumun refahını da ilgilendiren bir olgu olması, bu konuyu önemli kılmaktadır. Bu nedenle, mutluluğun kavramsal boyutlarının araştırılması ve mutluluğu etkileyen faktörlerin belirlenmesi önem arz etmektedir. Buradan hareketle bu çalışmada, mutluluğun mekânsal dağılımındaki farklılıklar ortaya konarak, mutluluk ile sosyoekonomik değişkenler arasındaki ilişkinin ülkeler arası etkileşimi incelenmiştir. Bu kapsamda sınır komşusu olan ülkelerin birbirlerini etkilediği göz önünde bulundurularak, mutluluk kavramı coğrafi bir bakış açısıyla ele alınmıştır. Mutluluğun ülkeler arası dağılım deseninin incelenmesi, belirli alanlarda kümelenmelerin olduğunu ortaya koymuştur. Mutluluk değerleri bölgesel düzeyde farklılıklar göstermekte ve ülkeler yayılma etkisiyle birbirini etkilemektedir. 2008-2020 döneminde 95 ülkenin analize konu olduğu bu çalışmada araştırma modelindeki bulgular; cömertlik, sosyal destek, seçim yapma özgürlüğü ve gayrisafi yurtiçi hâsıla değişkenlerinin mutluluğu pozitif etkilediğini göstermektedir. İşsizliğin ise mutluluğu olumsuz olarak etkilediği belirlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, gelecekte yapılacak araştırmalar için sağlam bir analiz altyapısı sunmaktadır.