Sağlıklı bireylerde yüksek ve düşük açısal hızlarda yapılan eksentrik egzersizlerin ayak bileğinde sensorimotor kontrol üzerine etkileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ONUR EVREN
Danışman: Bedrettin Akova
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, sağlıklı bireylerde evertör kas grubuna yönelik yüksek ve düşük açısal hızlarda yapılan eksentrik egzersizlerin ayak bileğinde sensorimotor kontrol üzerine etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma 18–40 yaşları arasında sağlıklı 20 gönüllü iki gruba ayrılarak gerçekleştirilmiştir. İzokinetik dinamometre ile birinci gruba 180°/s, ikinci gruba 60°/s açısal hızlarda eksentrik egzersiz programı, 4 hafta boyunca yaptırılmıştır. Program öncesinde ve sonrasında Y denge testi, eklem pozisyon hissi ölçümü ve izokinetik kuvvet testleri uygulanmıştır. Egzersizler sonrasında yüksek hız grubunda sol ayak pasif 10°, sağ ayak aktif 10° ve aktif 20°; düşük hız grubunda ise sol ayak pasif 10° ve 20°, sağ ayak aktif 10° eklem pozisyon hissi ölçümlerinde anlamlı iyileşme gözlemlenmiştir (p<0,05). Y denge testinde, yüksek hız grubunda sol bacak anterior, posterolateral, posteromedial ile sağ bacak anterior ve posterolateral uzanımlarda; düşük hız grubunda ise sol bacak posterolateral ve sağ bacak anterior uzanımlarda anlamlı yükseliş kaydedilmiştir (p<0,05). İzokinetik kuvvet testlerinde, yüksek hız grubunda tüm ölçümlerde; düşük hız grubunda ise sol bacak konsentrik 60°/s ve 180°/s, sağ bacak konsentrik 60°/s ve 180°/s ile sağ bacak eksentrik 60°/s açısal hızlarda evertör pik tork değerlerinde anlamlı artış tespit edilmiştir (p<0,05). Gruplar arası kıyaslamalarda, Y denge testi sol bacak posterolateral uzanım; kuvvet testi sol bacak eksentrik 60°/s ve sağ bacak konsentrik 60°/s açısal hız evertör pik tork parametrelerinde yüksek hız grubunun düşük hız grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek gelişim kaydettiği belirlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçlarına göre, evertör kaslara yönelik eksentrik egzersizlerin sensorimotor kontrol üzerine olumlu etkileri olduğu ve klinikte kullanılabileceği, yüksek hızda eksentrik egzersizlerin kısmen olumlu bir fark yaratabileceği söylenebilir. Anahtar kelimeler: peroneal kas kuvveti, eksentrik egzersiz, izokinetik dinamometre, propriosepsiyon.