Bursa yöresi geleneksel çocuk oyunlarının halk bilimsel açıdan incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Zühal Güler

Danışman: Hülya Taş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geçmişi insanlık tarihinden ve hatta kültürden de eskilere dayanan oyun, 20. yüzyılda "çocuk folkloru" teriminin kullanılmasıyla birlikte bu alanda üzerinde çalışılan temel konulardan biri hâline gelmiştir. Oyunlar içinde bulunduğu kültürün tarihi, sözlü davranışları, gelenek, görenek ve inançları gibi önemli arketipik faaliyetlerini içinde barındıran çok yönlü bir unsur olarak incelenebilmektedir. Bu çalışmada, tarih öncesi dönemlerden itibaren pek çok medeniyetin izlerini günümüze kadar muhafaza eden Bursa ilinde geçmişte oynanan ve günümüzde de oynanmaya devam eden çocuk oyunları anket, gözlem ve görüşme yöntemleri ile tespit edilip halk bilimsel açıdan incelenmiştir. Giriş, dört ana bölüm ve sonuç kısmından oluşan çalışmanın birinci kısmında, Bursa ili hakkında genel bilgiler verilmiş, ardından çocuk ve oyun dostu kent olarak Bursa ilinin kültürel bellek aktarımında sürdürülebilirliği açısından faaliyetlerine değinilmiş ve çocuk oyunları hakkında yapılmış çalışmalara yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci kısmında, oyun ve oyuncak kavramlarına, bu kavramların tarihi gelişimi ve işlevlerine, Bursa yöresinde sıklıkla kullanılan çocuk oyuncaklarına yer verilmiş, daha sonra çocuk oyunları ile ilgili Türkiye'de yapılan sınıflandırma çalışmaları aktarılmıştır. Çalışmanın üçüncü kısmında, Bursa yöresi çocuk oyunlarının yapısal, işlevsel, bağlamsal özellikleri incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise Bursa'dan derlenen 112 çocuk oyunu metnine işlevleri ile birlikte yer verilmiştir.