Osmanlı Dönemi Mısır Hac Yolları Ve Güvenliği


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, İLAHİYAT FAKÜLTESİ, İSLAM TARİHİ VE SANATLARI BÖL., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Hasan Yavuz

Danışman: Ali İhsan Karataş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İslam'ın farklı kıtalara yayılması değişik hac yollarının oluşmasını sağlamıştır. Asya ve Afrika'nın uç köşelerinden başlayan bu yolculuklar içerisinde birçok tehlikeler barındırdığı için, coğrafyaya hâkim İslam devletleri bu yolların bakımı ve güvenliği için çalışmalar yapmıştır. Osmanlı Devleti, Mısır ve Hicaz'ı hâkimiyetine almasıyla beraber hac yollarının bakım ve muhafazasını üstlenmiştir. Tezimizde Mısır'da yapılan hac organizasyonları, hac güzergâhları ve hac için yapılan çalışmalar araştırılarak Osmanlı Devleti'nin bu konuda yaptığı faaliyetler ortaya çıkartılmaya çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda arşiv belgeleri, tarih kitapları, seyahatnameler ve bu konuda yapılan çalışmalar incelenmiştir. Osmanlı Devleti'nin Mısır'ın farklı yerlerinden başlayan hac güzergâhlarının güvenliği için önlemler aldığı, hac organizasyonları düzenlendiği, özellikle Mısır'da sağlık ve güvenlik hizmetlerini sağladığı, surre ve Kâbe örtüsü gönderilmesi hususunda her yıl çalışmalar yaptığı, hac kafilelerinin Kahire'den hareket etmeleri ve Kahire'ye dönüşleri esnada törenler düzenlediği, hacıların yolculuk esnasında konaklamaları için barınma mekânları ve ihtiyaçlarının giderilmesi için vakıflar tesis ettiği görülmüştür.