Akut ve Kronik Beta-Alanin Uygulanan Sıçanlarda Ön Uyaran Aracılı İnhibisyon Değerlerinin İncelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERKAN ERMİŞ
Danışman: Gökhan Göktalay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ön uyaran aracılı inhibisyon (ÖUAİ), irkilme refleksi oluşturacak kadar kuvvetli bir sesli, görsel ya da dokunsal uyaran öncesinde verilen daha düşük şiddette ve kısa sürede bir ön uyaranın (prepulse) irkilme refleksinde azalmaya neden olmasıdır. ÖUAİ başta şizofreni olmak üzere birçok psikiyatrik hastalıkta ve hasta ailesi ile sağlıklı akrabalarında bir derecede bozulma göstermektedir ve bu haliyle bir endofenotip olarak adlandırılarak son dönemlerde ilaç geliştirme çalışmalarında sıklıkla kullanılan bir test halini almıştır. Şizofreni erken nörogelişimsel süreçte bir bozulmayla sinsi başlayan ve çoğu zaman fark edilmeyen kronik ve progresif bir hastalıktır. Bugün edinilen bilgiler ışığında hastalığın prodromal dönemlerde tespit edilmesi ve erken müdahaleye başlanılması hastalığın prognozu ve hastanın yaşam kalitesi açısından büyük önem arz etmektedir. Hastalığın ortaya çıkışına yol açan sebepler hakkında çokça hipotez geliştirilmiş ve bunların kanıtları yapılan çalışmalarda ortaya konmuştur. NMDA hipofonksiyonu GABAerjik hipofonksiyon ve dopamin hiperaktivitesi bu hipotezlerin nörotransmitter kökenli olanlarına en sık örnek olan hipotezlerdir. Beta alanin bilinen gabaerjik etkileri ve glisin üzerinden NMDA hipofonksiyonunu ve buna bağlı olarak dopaminerjik sistemde ortaya çıkan düzensizlikleri iyileştirebilme, kendisi ve metabolitleri ile kognitif fonksiyonları kuvvetlendirme ile dönüştüğü B5 vitamini (pantotenik asit) ile beyinde yapısal olarak onarıma aracılık etme potansiyeli barındırmaktadır. Potansiyel bu etkisi ile şizofreni hastalığında tedavi ve potansiyelize edici ajan olarak kullanımı olabileceğini değerlendirmekteyiz. Bu hipotezden yola çıkarak bu çalışmanın amacı Beta alanin'in akut ve kronik kullanımı sonucu şizofreni hastalığının endofenotipik markerlarından birisi olan ÖUAİ değerleri üzerine olan etkilerinin araştırılmasıdır.