Finansal okuryazarlık ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin firma performansı arasındaki ilişki: Bursa üzerine alan araştırması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, İşletme, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ASLIHAN ÜNGÖR
Danışman: Değer Alper
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Okuryazarlık kavramı, tarihsel süreç içerisinde içinde bulunulan toplumun koşulları ve ihtiyaçları doğrultusunda gelişmiş ve çeşitlenmiştir. 2008 küresel krizi, yeni okuryazarlık kavramlarından biri olan finansal okuryazarlık kavramını, bu kavramın önemini ve eksikliğini ortaya çıkarmıştır. Özellikle kriz sonrasında, işletmelerin finansal planlar yapmaması, borçlarını ödeyememesi, işçi çıkarımına gitmesi, üretimde düşüşlerin olması, gelirlerinin azalması vb. nedenler finansal anlamda bilgilerini sorgulamaya yol açmış ve işletmelerde finansal okuryazarlık kavramına olan ilgi artmaya başlamıştır. Günümüz koşulları gereği küreselleşmeyle birlikte teknoloji kullanımının yaygınlaşması, bilgiye erişimin kolaylaşması, finansal piyasalarda ürün ve hizmetlerin çeşitlenmesi ve karmaşıklaşması gibi nedenler KOBİ'lere rekabet etmede sıkıntılar oluşturmaktadır. KOBİ'lerin sıkıntı yaşamaları sadece işletme başarısını etkilemekle kalmayıp aynı zamanda ülke ekonomilerinin büyümesine olan katkıları açısından da sorun yaşatmaktadır. KOBİ'lerin rekabete ortak olup işletme başarısına ve ülke ekonomilerine olan katkılarının sürdürülebilir olması için finansal okuryazar olmaları önem arz etmektedir. Finansal okuryazarlık KOBİ'lere bilginin etkili ve etkin kullanılmasını sağlayarak, doğru hazırlanmış bir işletme planı ve finansal plan oluşturmasını, borç yönetimini kolaylaştıran bilinçli kararlar almasını ve bütçe yönetimini etkinv bir şekilde gerçekleştirmesini sağlamaktadır. Bu özelliklere sahip olan KOBİ'ler, rekabete ortak olarak faaliyette bulunduğu alanda rakiplerine karşı başarılı olacak, işletmenin uzun vadede başarıya ulaşması, kar etmesi, finansal kaynakları daha rasyonel kullanması gibi konularda avantaj sağlayacaktır. Sonuç olarak, işletmelerde başarılı bir finansal yönetimin gerçekleştirilebilmesi için KOBİ sahip/yöneticilerinin finansal okuryazar olmaları günümüz koşullarında bir zorunluluk olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu anlamda finansal okuryazarlığın bireysel ve kurumsal bazda teşvik edilmesi ve desteklenmesi gerekmektedir. Araştırmanın ana amacı, finansal okuryazarlık ile firma performansı değişkenleri arasında ilişki var olup olmadığını belirlemektir. Araştırmanın alt amaçları ise finansal okuryazarlık ve finansal bilgi değişkenlerinin cinsiyete, yaş gruplarına, eğitim durumlarına, sektör gruplarına, firma türlerine, faaliyet süresine, ciro düzeylerine, firma genel performans gruplarına ve firma performans ölçme gruplarına göre farklılık olup olmadığını belirlemektir. Bu amaçla, kolayda örnekleme yöntemi ile ulaşılan 120 KOBİ'den veri toplanmıştır. Elde edilen anket verileri SPSS programı ile analiz edilmiştir. Betimsel analizler, Bursa örneklemi çerçevesindeki KOBİ sahipleri/yöneticilerinin finansal okuryazarlık seviyelerinin yüksek düzeyde olduğunu, finansal bilgi seviyelerinin ise temel düzeyde olduğunu göstermektedir. Araştırmanın ana amacına ilişkin yapılan korelasyon analizi sonucunda, Bursa örneklemi çerçevesinde finansal davranış ile firma performansı arasında pozitif zayıf bir ilişki vardır. Finansal bilgi seviyeleri ile firma performansı arasında pozitif zayıf bir ilişki vardır. Finansal okuryazarlık ve finansal tutum değişkenleri ile firma performansı arasında ilişki bulunamamıştır.