KIYAMET KAYGISI VE İNANCI ÖLÇEĞİ (KKİÖ)'NİN GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: IŞIL ALBAN
Danışman: Burcu Arkan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma, Kıyamet Kaygısı ve İnancı Ölçeği (KKİÖ)'ni Türkçeye uyarlamak üzere geçerlik ve güvenirliğini test etmek amacı ile yapılmış metodolojik bir araştırmadır. Araştırma, Haziran-Ağustos 2023 tarihleri arasında, Türkiye genelinde sosyal medya üzerinden kartopu örnekleme yöntemi kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın verileri "Sosyo-demografik Veri Toplama Formu" ve "Kıyamet Kaygısı ve İnancı Ölçeği (KKİÖ) "kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler için SPSS 26 paket programı, model uyumunun incelenmesinde ise LISREL paket programı kullanılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği DFA ve AFA ile gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik için Cronbach Alfa değeri hesaplanmıştır. Buna ek olarak iki yarı test güvenirliği hesaplanmıştır. Tanımlayıcı istatistikler için sayı, ortalama ve yüzdelikler kullanılırken ilişkilerin aranmasında ise korelasyon analizi tercih edilmiştir. Ölçek hemşirelik alanından uzmanlara sunulmuş ve 0,90 KGİ değeri ile kapsam geçerliği sağlanmıştır. Ölçme aracının üç boyutlu hali ile toplam açıklama varyansı %53,345 (p<0,001) olarak hesaplanmıştır. Birinci düzey ilişkisiz DFA modeli uygulamasında, Sosyal Darwinizm alt boyutunun bir maddesi t değeri için gerekli olan değeri sağlamadığı için modelden çıkartılmıştır. Böylece "Kıyamet Kaygısı ve İnancı Ölçeği (KKİÖ)" nin orijinalinde yer alan 3 boyutlu ve 11 maddelik yapısı, Türk kültüründe 3 alt boyut ve 10 madde olarak doğrulanmıştır. Ölçekten alınabilecek puanlar 10-50 aralığında olup, puan artışı kıyamet kaygısının ve kıyamet gününe hazırlık inancının yüksek olduğu anlamına gelmektedir. Ölçeğin Cronbach Alfa değeri 0,78 olarak belirlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre ölçeğin iki yarısı arasında yüksek düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı ilişki olduğu görülmüştür (r: 0,71; p< 0,001). Katılımcıların, Kıyamet Kaygısı ve İnancı ölçme aracına yönelik tutumları ile alt boyutlar arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü ilişkiler saptanmıştır.