BYUNG-CHUL HAN BAĞLAMINDA ŞİDDETİN GEÇMODERN GÖRÜNÜMÜ ÜZERİNE BİR İNCELEME


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, İLAHİYAT FAKÜLTESİ, FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ BÖL., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERCAN ÜNĞAN

Danışman: Kasim Küçükalp

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Şiddet, zaman ve zemine göre farklılık gösterse de her daim hayatımızın içinde olan kavramlardan biridir. Şiddet kavramı, çok sayıda disiplin ve düşünür tarafından ele alınmıştır. Kimileri aynı tespitleri tekrar ederken; kimileri ise farklı yönlerini açığa çıkarma çabası içerisinde olmuştur. Şiddet üzerine oluşan literatür incelendiğinde; şiddetin, çağdaş döneme kadar çoğunlukla fiziksel boyutu ile ele alındığı, çağdaş dönemde ise farklı boyutlarına dikkat çekildiği görülmüştür. Şiddeti müstakil olarak ele alıp, farklı boyutlarına dikkat çeken düşünürlerinden biri de Byung-Chul Han'dır. Han'a göre şiddet; premodern dönemde dıştan gelmekte, fiziksel bir görünüm arz etmekte ve seyirlik bir formda icra edilmektedir. Modern dönemde özgürlük söylemlerinin bir sonucu olarak şiddet, istenilmeyen, utanılan bir unsur olarak ele alınmakta fakat dışsallığını koruyarak kapalı kapılar ardında varlığını devam ettirmektedir. Geç modern dönemde ise, her türlü dış unsurun ortadan kaldırılması ve Öteki'nin imha edilmesi sonucunda oluşan olumluluğun şiddeti söz konusudur. Olumluluk şiddeti, dışarıdan gelmediği için daha tehlikeli bir durum olarak karşımızda durmaktadır. Bu çalışmada Han'ın düşünceleri bağlamında; şiddetin geç modern çehreleri ele alınmıştır. Han'ın düşüncelerinin anlaşılabilmesi için; şiddet kavramı analiz edilmiş, ardından Han düşüncesinin yapısı incelenmiştir. Han'ın yapmış olduğu eleştiriler ve referansta bulunduğu kavramlar açıklanarak olumluluğun şiddetinin ne olduğu ortaya koyulmuştur. Çalışma sonucunda; Han'ın genellemelerinde yer yer hata ve eksiklikler bulunmasına rağmen, şiddet konusunda farklı bir boyuta dikkat çektiği, çağdaş şiddetin farklı görünümlerini çarpıcı bir üslupla ele aldığı görülmüştür. Bu tez çalışması; felsefe tarihi alanında Byung-Chul Han üzerine yapılan ilk çalışma olması bakımından, Byung-Chul Han'ın düşüncelerinin doğru şekilde anlaşılmasına ve şiddet üzerine oluşan literatüre katkı sağlayacaktır.