Küresel salgın süreci sonucu dönüşen mimarlık – çevre - insan ilişkileri: Konutun kavramsal ve işlevsel değişimi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, mimarlık, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HANDE AKAR

Danışman: Sebla Arın Ensarioğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tarihsel süreç içinde insanoğlu birçok salgınla yüzleşmiş ve bunun sonucunda yaşam tarzlarını, kentlerini ve yaşam alanlarını değiştirmek zorunda kalmıştır. Günümüzde yaşanılan Covid-19 pandemisi de sosya-mekansal ve mimari değişimlere yol açmıştır ve açmaktadır. Tez kapsamında bu değişim konut bağlamında ele alınmıştır. Covid-19 pandemisiyle birlikte alınan önlemler, mimarlık alanında sosyal mesafe, kişisel mekan, mahremiyet, kullanıcı memnuniyeti gibi farklı kavramların tekrar sorgulanmasına yol açmıştır. Konutun pandemi döneminde doğan yeni ihtiyaçları karşılayamamasının gözlemlenmesi; tezin temel araştırma problemini oluşturmuştur. Tez sonucunda, Covid-19 pandemisinin konut mimarisine öğretileri hem kavramsal hem işlevsel anlamda ortaya konmuştur. Beş bölümden oluşan tezin birinci bölümünde; konunun önemine, alanyazınına katkısına, tezin kapsamına ve amacına değinilmiştir. İkinci bölümde; belirlenen üç anahtar kelime olan; çevresel psikoloji, salgın ve konut irdelenmiştir. Üçüncü bölümde; araştırmanın materyal ve yöntemine ilişkin bilgiler verilmiştir. Araştırmanın materyal ve yöntem kısmında, tez gelişim süreci ve yapılan ''Pandemi Sürecinde Evdeki Değişim'' adlı anket çalışmasının nasıl oluşturulduğu anlatılmıştır. Dördüncü bölümde, araştırma bulguları aktarılmıştır. Pandemi sonrası kullanıcının eve yüklediği anlam, karantina sürecinde konut alanlarında doğan yeni ihtiyaçlar, bu yeni ihtiyaçlara göre evde yapılan düzenlemeler ve konutta mahremiyet ve memnuniyetin hangi faktörlere bağlı olarak azaldığı ortaya konulmuştur. Son bölümde ise, çalışmanın bütününe yönelik değerlendirmeler yapılmış ve pandemi koşullarına uyumlu konut tasarımı ile ilgili önerilere yer verilmiştir.