Ortaöğretim 10. ve 11. sınıf öğrencilerinin çokgen, dörtgen, çember ve daire bilgilerinin APOS teorisi çerçevesinde değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞAFAK YILDIZ

Danışman: Rıdvan Ezentaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı 10. sınıf öğrencilerinin çokgen ve dörtgen, 11. sınıf öğrencilerinin ise çember ve daire kavramlarına yönelik oluşan bilgilerini APOS teorisi çerçevesinde incelemektir. Çalışma, durum çalışması ile desenlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, Ege Bölgesi'nde yer alan bir devlet ortaöğretim kurumunda 10. ve 11. sınıfa devam etmekte olan 10 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışma sonunda öğrencilerin çoğunluğunun çokgen kavramını ve paralelkenarın kenar özelliklerini etkin bir şekilde kullanamadığı görülmüştür. Öğrencilerin çoğunluğunun eşkenar dörtgenin alanı ile üçgenin alanı, yamuğun alanı ile üçgen ve dikdörtgenin alanları arasında ilişki kuramadıkları, bunun yerine eşkenar dörtgenin ve yamuğun alanını hesaplamak için bu şekillerin alan formüllerini kullandıkları tespit edilmiştir. Hiçbir öğrencinin dikdörtgenin alanı ile üçgenin alanı, karenin alanı ile üçgenin alanı ve dikdörtgenin alanı ile karenin alanı arasında ilişki kuramadığı görülmüştür. Öğrencilerin çoğunluğunun çemberin açısı ile üçgenin açısı, yay parçasının uzunluğu ile oran-orantı arasında ilişki kuramadığı tespit edilmiştir. Öğrencilerin hiçbirinin daire diliminin alanı ile oran-orantı arasında ilişki kuramadıkları ve genel olarak daire diliminin alanını veren formülü kullandıkları görülmüştür. Çalışma sonunda öğrencilerin çoğunluğunun geometrik kavramları oluşturmada APOS teorisine göre süreç düzeyinde oldukları tespit edilmiştir.