Yaşlanmayla ilgili kalıp yargı tehdidinin bellek performansına etkisi ve etki süresi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DUYGU ÖZMEN GÜLPEK

Danışman: Hayriye Güleç Pap

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kalıp yargı tehdidi kişilerin üyesi oldukları grupla ilgili genelleştirilmiş yargılarının performansları üzerine etkisini ifade etmektedir. Bu araştırmada yaşlılıkla ilgili kalıp yargı tehdidinin 55-70 yaş arası yetişkinlerin bellek performansını nasıl etkilediği araştırılmıştır. Çalışmada katılımcılara negatif koşulda negatif kalıp yargı tehdidi içeren, pozitif koşulda pozitif kalıp yargı tehdidi içeren ve kontrol grubunda ise kalıp yargı tehdidi içermeyen metinler sunulmuştur. Kalıp yargı tehdidinin katılımcıların bellek performansını ne kadar süreyle etkilediğini gözleyebilmek için katılımcılara ilk görevin bitiminin hemen sonrasında bir bellek görevi daha sunulmuştur. Negatif koşuldaki katılımcıların bazılarına kalıp yargı tehdidinin performansta ortaya çıkardığı etkinin katılımcıların test alma etkisinden bağımsız olup olmadığını görebilmek amacıyla negatif metnin sunulmasının ardından (negatif kalıp yargı tehdidi- gecikmeli bellek ölçümü grubu) bellek görevlerinden önce bellekle ilişkisiz başka bir görev sunulmuGtur. Çalışmanın bulguları negatif ve pozitif kalıp yargı tehdidinin yaşlıların bellek performanslarına anlamlı bir etkisi olmadığını göstermiGtir. Bellek performansı ile katılımcıların cinsiyet ve eğitim düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Kadınlar erkeklere göre, üniversite ve üzeri eğitim görenler üniversite altı eğitim görenlere göre anlamlı şekilde daha iyi bellek performansı göstermiştir.