Çocuğun tuvalet eğitimi sürecinde ebeveyn tutumunun etkisinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GAMZE CEBECİ

Danışman: Nurcan Özyazıcıoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, çocuğun tuvalet eğitimi sürecinde ebeveyn tutumunun etkisinin belirlenmesidir. Kesitsel tanımlayıcı olan araştırma Eylül 2019-Şubat 2020 tarihlerinde Bursa'da bir Devlet Hastanesinde yapıldı. Araştırmanın örneklemde etki büyüklüğü 0,20, %80 güç ve %5 anlamlılık düzeyi için çalışmaya dahil edilmesi gereken katılımcı sayısı 200 olarak belirlendi. Çocuk polikliniklerine baş̧vuran, 4-6 yaş çocuğa sahip ebeveynlere çocuklarının tuvalet eğitimi sürecini sorgulayan anket soruları yüz yüze uygulandı. Veri toplamada "Ebeveyn Tutum Ölçeği" ve "Tuvalet Eğitimi Uygulama Formu" kullanıldı. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 23.0 kullanıldı. Normal dağılım göstermeyen verilerde Mann Whitney U, Kruskal Wallis, anlamlılık durumunda Bonferroni testi kullanıldı. Kategorik verilerde Pearson Ki-kare, Fisher-Freeman-Halton ve Fisher'in Kesin Ki-kare testleri, değişkenler arasındaki ilişkilerde Spearman korelasyon katsayısı kullanıldı. Anlamlılık düzeyi p<0.05 belirlendi. Çalışmada ebeveynlerin tutum ölçeği puanları genel toplamı(131,92 ± 14,99) ve alt ölçeklerden demokratik tutum(35,30 ± 16,87), otoriter tutum(41,35 ± 10,32), aşırı koruyucu tutum(22,26 ± 6,49), izin verici tutum(33,00 ± 8,54) tespit edildi. Ölçeğin toplam Cronbach alfa değeri 0,845 bulundu. Kız çocuk ebeveynlerinin demokratik tutumu daha çok benimsediği tespit edildi. Otoriter tutumun tuvalet eğitim süresini kısaltırken; izin verici tutumun süreyi uzattığı bulundu(p<0.05). Araştırmada erkek çocukların daha erken dönemde dışkı ve idrar kontrolünü kazandıkları tespit edildi(p<0.05). Çocukların tuvalet eğitimi süresinin; tuvalet eğitiminden sorumlu kişinin yaşına, daha önce tuvalet eğitimi verme ve bu konuda eğitim alma durumuna ve tuvalet eğitiminde güçlük yaşanma durumuna göre farklılaştığı bulundu. Tuvalet eğitimi sırasında otoriter tutum sergilemenin tuvalet eğitimi süresini kısalttığı sonucundan hareketle; çocuk hemşirelerinin tuvalet eğitiminin belli bir zaman dilimi içerisinde ve kurallar çerçevesinde verilmesi gerektiği konusunda ebeveynleri bilgilendirmelidir.