Öğretmenlerin çokkültürlülük kapsamında barışa yönelik tutumları ve kültürlerarası duyarlılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF GENÇTÜRK ERDEM

Danışman: Emine Rüyam Küçüksüleymanoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çokkültürlülük farklı kültürlere sahip bireylerin bir arada bulunmasına atfedilen bir olgudur. Farklı kültürlere sahip bireylerin etkileşimleri ise kültürlerarası yeterlilikleri gerektirmektedir. Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin çokkültürlülük kapsamında barışa yönelik tutumları ve kültürlerarası duyarlılıkları arasındaki ilişkileri belirlemektedir. İlişkisel tarama modeline uygun olarak gerçekleştirilen araştırmanın örneklemini 2021-2022 eğitim ve öğretim yılında Bursa ilinde ilköğretim ve ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan 467 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın verilerinin toplanmasında Urlu (2019) tarafından geliştirilen "Barış Tutum Ölçeği", Chen ve Starosta (2000) tarafından geliştirilen, Rengi ve Polat (2014) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Kültürlerarası Duyarlılık Ölçeği" ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesi için SPSS 28.0 paket programında aritmetik ortalama, Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis H testi ve Spearman Korelasyon analizleri yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin barışa yönelik tutumlarının çok yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin barış tutum düzeylerinde cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılıklar saptanmıştır. eTwinning/Erasmus proje deneyimi değişkenine göre toplumsal barış, kişisel ve kişilerarası barış boyutunda; yurt dışı deneyimi ve yabancı ülkeden arkadaşa sahip olma değişkenlerine göre farklılıklara açık olma boyutunda; branş değişkenine göre kişisel ve kişilerarası barış ve farklılıklara açık olma boyutunda; kıdem değişkenine göre kişisel ve kişilerarası barış boyutunda anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür. Sınıflarında bulunan yabancı uyruklu öğrenci sayısı ve yabancı dil sayısı değişkenlerine göre öğretmenlerin barış tutum düzeylerinde anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Araştırmada elde edilen verilere göre öğretmenlerin kültürlerarası duyarlılıklarının çok yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin kültürlerarası duyarlılık düzeylerinde cinsiyet, yabancı ülkeden arkadaşa sahip olma, yurt dışı deneyimi, eTwinning/Erasmus proje deneyimi, branş ve yabancı dil sayısı değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin kıdem ve sınıflarında bulunan yabancı uyruklu öğrenci sayısı değişkenlerine göre kültürlerarası duyarlılık düzeylerinde anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Araştırmada öğretmenlerin barışa yönelik tutumları ve kültürlerarası duyarlılıkları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.