Ortaöğretim kurumlarında görev yapan müzik öğretmenlerinin bireysel çalgılarını kullanma durumlarının incelenmesi (Bursa ili örneği)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERİL KAHRAMAN

Danışman: Rasim Erol Demirbatır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, müzik öğretmenlerinin derslerinde bireysel çalgılarını kullanma durumları üzerine odaklanmıştır. Müzik öğretmenlerinin bireysel çalgı becerileri, bu çalgıları derslerde ve ders dışı etkinliklerde kullanımları, bireysel çalgılarını ne ölçüde kullandıkları, karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri ile bireysel çalgı kullanımının öğrencilere katkıları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini MEB'e bağlı ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan müzik öğretmenleri, örneklem grubunu ise Bursa ilinde ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan 103 müzik öğretmeni oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan anket kullanılmıştır. Elde edilen veriler betimsel yöntem ile analiz edilmiş, tablolar halinde düzenlenerek yorumlanmıştır. Araştırma kapsamında gerçekleştirilen alan yazın taramasında, konu ile ilgili ulusal ve uluslararası çalışmalar incelenerek, bu konuda yapılan diğer araştırmalar ile sonuçlar karşılaştırılmıştır. Araştırma, öğretmenlerin eğitim süreçlerinde ağırlıklı olarak Klasik Batı Müziği'ne odaklandıklarını, ancak çağdaş Türk müziği, popüler müzik ve çocuk şarkıları gibi diğer türlerde yeterli eğitim almadıklarını ortaya koymuştur. Bu bağlamda öğretmenlerin müzik eğitiminde daha geniş bir yelpazeye hakim olabilmeleri için hizmet içi eğitim programları düzenlenebilir. Bu programlar, çağdaş Türk müziği, popüler müzik ve çocuk şarkıları gibi farklı türleri kapsayarak öğretmenlerin ders içeriklerini çeşitlendirmelerine ve öğrencilere daha zengin bir müzik eğitimi sunmalarına olanak sağlayabilir. Diğer bir sonuca göre öğretmenlerin çalgılarını dinleti, ezgiye destek veya eşlik etmek amacıyla kullandıkları tespit edilmiştir. Öğretmenlerin çoğunluğu bireysel çalgılarını derslerde sıklıkla veya orta düzeyde kullandıklarını belirtmişlerdir. Bununla birlikte, öğretmenlerin çalgıları ile ilgili yeterlilik durumları, öğrencilerin derse olan ilgi eksikliği, sınıf ortamı ile ilgili eksiklikler, müfredat programından kaynaklanan sorunlar ve enstrüman donanımı vb. gibi sorunların öğretmenlerin çalgı kullanımını zorlaştırdığı tespit edilmiştir. Bu sorunların giderilmesi için sınıf ortamının iyileştirilmesinin ve okullardaki enstrüman donanımının arttırılmasının faydalı olacağı düşünülmektedir. Araştırma sonucunda, öğretmenlerin derslerde bireysel çalgılarını kullanmalarının öğrencilerin öğrenme sürecine olumlu katkılar sağladığı belirlenmiştir. Öğretmenlerin bireysel çalgılarını kullanmalarının öğrencilerin dikkatini çekme, aktif katılımlarını sağlama, verimi arttırma vb. pek çok fayda sağladığı görülmektedir.