Yaş tip yaşa bağlı makula dejenerasyonunda bevacizumab tedavisinin immün sistem üzerine etkilerinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, Tıp Fakültesi, TEMEL TIP BİLİMLERİ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ EREN IŞKIN

Danışman: Ferah Budak Şener

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yaşa bağlı makula dejenerasyonu (YBMD), makulayı etkileyen nörodejeneratif ve multifaktöriyel bir hastalık olup ilerleyici merkezi görme kaybına neden olur. Erken evre YBMD, klinik olarak retina pigment epiteli (RPE) anormallikleri ve drusen adı verilen retinal hücre dışı birikintiler ile karakterize bir hastalık iken geç evre YBMD, kuru (neovasküler olmayan veya eksüdatif olmayan) form ve yaş (neovasküler veya eksüdatif) form ile karakterize bir hastalık özelliği göstermektedir. Yaş tip YBMD hastalığının tedavisinde kullanılan Bevacizumab (Avastin) ilacı, vasküler endotelyal büyüme faktörü (VEGF)'nün bütün alt gruplarına bağlanarak anjiyogenezi bloke eder ve genellikle intravitreal kullanımı söz konusudur. Bu çalışmada, yaş tip YBMD tedavisinde kullanılan Bevacizumab ilacının immün sistem hücreleri üzerine olan etkilerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışmamızda, Bevacizumab tedavisi alan yaş tip YBMD hastaları (n:18) ve kontrol grubu olarak katarakt cerrahisi uygulanan kişiler (n:19) çalışmaya alınmıştır. Yaş tip YBMD tanılı hastalardan Bevacizumab tedavi öncesinde (0.ay) ve 3 doz ilaç enjeksiyonu (1 ay arayla) sonrasında periferik kan örnekleri alınmıştır. Aynı zamanda, katarakt tanısı olan kişilerden de periferik kan örnekleri alındı. Monoklonal antikorlarla boyama yapıldıktan sonra hazırlanmış olan panellerde AHÖ (Akan Hücre Ölçer) ile granülosit, monosit ve lenfosit alt grupları değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonuçlarına göre; YBMD hastalarında, IFN-γ gibi enflamatuvar mediyatörleri yüksek düzeyde üretebilen efektör bellek 3 T hücrelerinin arttığı bunun yanı sıra düşük efektör aktivite sergileyen efektör bellek 1 T hücrelerinin ise azaldığı görülmüştür. Ayrıca YBMD hastalarında regülatör B10 hücrelerinin yüksek olması, immün sistem homeostazını dengelemeye çalıştığını göstermektedir. YBMD tedavisinde üç doz Bevacizumab uygulanmasının, tedavi öncesinde yüksek oranda bulunan proenflamatuvar T hücrelerini tükenmeye yönlendirerek enflamatuvar yanıtların düzenlenmesine aracılık ettiği görülmektedir. Veriler birlikte ele alındığında YBMD hastalarında bir enflamasyon durumunun mevcut olduğunu ve Bevacizumab tedavisinin bu enflamatuvar süreçleri iyileştirdiği görülmektedir.