Antibiyotik Kalıntılarının ve Antibiyotik Dirençli Mikroorganizmaların Tespitinde FT-IR Spektroskopisinin Kullanım Potansiyeli
Türkiye 16. Gıda Kongresi, Bursa, Türkiye, 15 - 17 Ekim 2026, ss.61, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: Bursa
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.61
- Bursa Uludağ Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Antibiyotik kalıntıları ve antibiyotik dirençli mikroorganizmalar gıda güvenliğini tehdit eden
küresel sorunlardan biri olarak görülmektedir. Sadece gıda tedarik zincirinde ekonomik
kayıplara yol açmakla kalmayıp, halk sağlığı açısından insanlarda ve hayvanlarda alerjik
reaksiyonlara, disbiozise ve enfeksiyon hastalıkları tedavisinin olumsuz etkilenmesine sebep
olmaktadır. Ayrıca, 2050 yılına kadar antibiyotik dirençli mikroorganizmalardan kaynaklı
ölümlerin “Sessiz Pandemi”ye sebep olacağı tahmin edilmektedir. Bu noktada; tarım ve
hayvancılık faaliyetlerinde antimikrobiyal ajanların aşırı ve bilinçsiz kullanımı önemli bir
endişe unsurudur. Antibiyotik varlığı, mikroorganizmaların mutasyonlar sonucu yeni direnç
genleri kazanmasına ve yatay gen transferi yoluyla rezistans mekanizmaları geliştirmesine
sebep olmaktadır. Özellikle, fermente gıdalardaki baskın mikroorganizma yükünün taşıdığı
direnç genini, stres faktörleri altında bağırsak patojenlerine aktarabildiği bildirilmektedir. Bu
bağlamda; kalıntı düzeyi, dirençli mikroorganizmaların tespiti ve rezistans mekanizmalarının
takibine yönelik yöntemlerdeki gelişmeler önemli bulunmaktadır. Uzun süreli detaylı analiz
gerektiren ekim yöntemlerine ek olarak, numune hazırlama basamakları, laboratuvar altyapısı,
uzman operatör ve yüksek maliyet gerektiren polimeraz zincir reaksiyonu (PCR) ve enzim
bağlantılı immünosorbent (ELISA) testi gibi yöntemlere alternatif olarak endüstriyel kalite
kontrolü uygulamalarına entegre edilebilir, gerçek zamanlı izlenebilir, doğruluğu yüksek ve
numune hazırlığı gerektirmeyen hızlı tespit yöntemlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu
derlemede, antibiyotik kalıntılarının ve dirençli suşların biyokimyasal bileşenlerine ait
spektral parmak izi bölgelerinin belirlenmesinde Fourier dönüşümlü kızılötesi (FT-IR)
spektroskopisinin kullanım potansiyeli değerlendirilmektedir.