Kariyer Müdahalelerinin Ortaokul ve Lise Öğrencilerinin Kariyer Olgunluğuna Etkisi: Meta-Analitik İnceleme


Duru H.

Eğitimin Geleceği ve 21. Yüzyıl Becerileri (EJER CONGRESS 2020), Eskişehir, Turkey, 10 - 13 September 2020, pp.474-484

  • Publication Type: Conference Paper / Full Text
  • City: Eskişehir
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.474-484
  • Bursa Uludag University Affiliated: Yes

Abstract

Amaç: Kariyer olgunluğu, bireylerin kariyer gelişim sürecinin önemli bir parçasıdır. Bireyin mesleki gelişim

döneminin gelişimsel görevlerinin başarılı bir şekilde yerine getirilmesini ifade eder. Kariyer gelişimi için

gerekli olan kariyer olgunluğu farklı değişkenlerden etkilenir ve çeşitli değişkenlerle ilişkilendirilir. Alan yazın

incelendiğinde kariyer müdahalelerinin kariyer olgunluğuna etkisini belirlemeye yönelik bir meta-analiz

çalışması bulunmamaktadır. Bu araştırmada ortaokul ve lise öğrencilerinin kariyer olgunluklarını artırmaya

yönelik yapılan kariyer müdahalelerinin etkililiğini incelemek amaçlanmıştır.

Yöntem: Kariyer müdahalelerin etkili olma düzeyini belirleyebilmek için meta analiz kullanılmıştır. Öncelikle

öğrencilerin kariyer olgunluklarını artırmaya yönelik yapılan kariyer müdahalelerini belirleyebilmek için geniş

kapsamlı bir alan yazın taraması gerçekleştirilmiştir. Tarama sonucunda 1620 çalışmaya ulaşılmış ve seçim

ölçütleri ve çalışmaların içeriklerinden hareketle toplamda 10 çalışma, meta analize dahil edilmiştir.

Bulgular: Meta analizde çalışılan çalışmalarda yanlılık olup olmadığını belirlemek için huni grafiği, Rosenthal

FSN Testi, Duval-Tweedie Kırpma-Doldurma Yöntemi kullanılmıştır. Genel etkinin hesaplanmasında

kullanılacak modeli belirlemek için heterojenlik testi yapılmıştır. Q, p ve I2 istatistikleri heterojenlik açısından

incelenmiştir. Rastgele etkiler modeline göre yapılan analizler sonucunda çalışmaların genel etki büyüklüğü

1.12 çıkmıştır. Buradan hareketle kariyer olgunluğunu artırmaya yönelik yapılan müdahalelerin geniş düzeyde

etkili olduğundan bahsedilebilir. Çalışmalardaki yayın yanlılığını belirlemeye yönelik istatistikler kullanılmış ve

sonuçlar tablo halinde verilmiştir.

Öneriler: Meta analiz sonuçları literatür ışığında tartışılmış ve kariyer olgunluğunu artırmaya yönelik deneysel

çalışmaların yapılmasının ve kariyere ilişkin diğer kavramlara yönelik de meta analiz çalışmalarının

gerçekleştirilmesi gibi öneriler getirilmiştir.