DELEUZE KANT’I NEDEN FENOMENOLOJİNİN KURUCUSU İLAN ETMİŞTİR?

Öz: Kant’ın teorik felsefesinin düşünsel matrisinde öne çıkarılan numen ve fenomen kavramlarının sağlıklı bir serimlenişi söz konusu teorik felsefenin işlenmesiyle mümkündür. Kant’ın teorik felsefesinden çıkarılan sonuca göre, bilgi nesnesi olabilecek (fenomen) ve olamayacak (numen) olanlar tamamen farklı yapıdadır. Transandantal felsefenin öncüsü sayılan Kant’ın, aynı zamanda Deleuze tarafından fenomenolojinin kurucusu olarak ilan edilmesi, bizleri Kant’ın fenomen ve numen kavramlarını nasıl ele aldığını bilmek durumunda bırakır. Bu gereklilik, fenomenoloji tarihinde ortaya çıkan kırılma noktalarını belirleyebilmek açısından da önemlidir. Özellikle de Kant’ın fenomen kavramına getirmiş olduğu yeni anlamla birlikte önemli bir kırılma noktasında durduğu ileri sürülmektedir. Nitekim elimizde bulunan bu çalışma aracılığıyla, hem söz konusu fenomenoloji tarihinde ortaya çıkan kırılma noktalarının tespiti, hem Kant’ın teorik felsefesinin genel yapısı (özellikle de Kant’ın bilme sürecini yetiler ekseninde açıklaması), hem de numen ve fenomen kavramlarının teorik felsefede konumlandırılışı tahkik edilecektir. Bu tahkikat neticesinde Kant’ın, fenomenolojinin kurucusu olarak ilan edilip-edilemeyeceği hususunda da önemli bir mesafenin kat edilebileceği öngörülmektedir.