Abundance, Composition, And Seasonal Variation Of Microplastics In Public Beaches: A Case Study From Bursa

Can T., Alp İ., Üstün G. E.

10. Uluslararası Akdeniz Bilimsel Araştırmalar ve İnovasyon Kongresi, Antalya, Türkiye, 11 - 12 Nisan 2026, ss.682-693, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Antalya
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.682-693
  • Bursa Uludağ Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu çalışma, Bursa ili Ayazma sahilindeki kum örneklerinde mikroplastik (MP) varlığının belirlenmesi, bolluğunun hesaplanması ve mevsimsel dağılım dinamiklerinin değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında plaj kumu örnekleri mevsimsel olarak toplanmış, numuneler etüvde kurutulduktan sonra çelik elek setinden geçirilmiş; organik maddelerin uzaklaştırılması amacıyla elek üstü fraksiyonlara 0,05 M Fe(II) ve %30 H2O2 ilave edilmiştir. Yoğunluk ayrımı için doymuş NaCl çözeltisi kullanılarak numuneler ayırma hunisinde çökelmeye bırakılmıştır. Elde edilen üst duru faz, GF/C cam elyaf filtrelerden süzülerek oda sıcaklığında kurutulmuştur. MP’lerin morfolojik karakterizasyonu (fotoğraf, şekil, renk, boyut ve sayı) LEICA S9i stereo mikroskop altında gerçekleştirilmiştir. Filtre üzerindeki parçacıkların tür tayini ise rastgele seçilen örnekler üzerinden LUMOS-II FTIR cihazı ile yapılmıştır. Analiz sonucunda örneklerde toplam 575 adet MP tespit edilmiş ve ortalama MP yoğunluğu 73 MP/m² olarak hesaplanmıştır. Mevsimsel veriler incelendiğinde, en yüksek kirliliğin kış mevsiminde (251 adet), en düşük kirliliğin ise sonbaharda (68 adet) gerçekleştiği görülmüştür. Morfolojik açıdan, kış (%33) ve sonbahar (%40) mevsimlerinde fragment, ilkbahar (%39) ve yaz (%43) aylarında ise lif şekilli MP’lerin baskın olduğu saptanmıştır. Film şeklindeki MP'lerin %25–30 oranlarında, pelet şekilli olanların ise tüm mevsimlerde düşük oranlarda (%1–10) kaldığı belirlenmiştir. Renk dağılımında siyah (%24,7), beyaz (%20,7) ve şeffaf (%12,9) renkler ön plana çıkmaktadır. Boyut analizine göre, kış, ilkbahar ve yaz mevsimlerinde 0,5–1 mm (%40,2–42,7) aralığı en yaygın boyutu oluştururken, sonbaharda 0,3–0,5 mm ve 0,5–1 mm aralıklarının eşit oranda (%33,9) belirlenmiştir. Polimer türü dağılımında ise PP (%34,5) ve PE (%27,6) ana bileşenler olarak öne çıkmış; bu türleri %6,9’luk paylarla PA, PU ve PP+EPDM takip etmiştir.