CMC İLE İYİLEŞTİRİLMİŞ YÜKSEK PLASTİSİTELİ KİLİN MEKANİK ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE DENEYSEL BİR ÇALIŞMA


Akmar M. F., Ünsever Güler Y. S.

Zemin Mekaniği ve Geoteknik Mühendisliği 20. Ulusal Konferansı ve 4. Genç Geoteknik Mühendisleri Sempozyumu, Sakarya, Türkiye, 14 - 16 Ekim 2026, ss.1-12, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Sakarya
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.1-12
  • Bursa Uludağ Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Yüksek plastisiteli kil zeminler, su muhtevasındaki değişimlere karşı duyarlı yapıları ve buna bağlı hacim değiştirme eğilimleri nedeniyle dolgu, üstyapı ve temel mühendisliği uygulamalarında dikkatle değerlendirilmesi gereken zeminlerdir. Bu tür zeminlerde dayanım ve şekil değiştirme özellikleri; plastisite, başlangıç su muhtevası, kuru yoğunluk ve numune hazırlama koşullarına bağlı olarak önemli ölçüde değişebilmektedir. Bu çalışmada, farklı oranlarda karboksimetil selüloz (CMC) ilavesinin yüksek plastisiteli doğal bir kilin Standart Proktor parametreleri ve serbest basınç dayanımı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Kuru zemin kütlesine göre %0,25, %0,50, %1,00 ve %2,00 CMC içeren karışımların öncelikle optimum su muhtevaları ve maksimum kuru yoğunlukları belirlenmiştir. Daha sonra, serbest basınç dayanımı için numuneler her karışımın optimum su muhtevasında hazırlanmış ve 1, 7 ve 28 günlük kür süreleri sonunda serbest basınç deneyine tabi tutulmuştur. CMC oranının %0’dan %2,00’ye yükselmesiyle optimum su muhtevası %24,7’den %34,2’ye artarken maksimum kuru yoğunluk 1,551 g/cm³’ten 1,358 g/cm³’e düşmüştür. En yüksek dayanımlar, 7 günlük %0,25 ve %0,50 CMC numunelerinde sırasıyla 181 ve 178 kPa olarak ölçülmüştür. Sonuçlar, serbest basınç dayanımının katkı oranı ve kür süresiyle düzenli biçimde artmadığını ve incelenen koşullarda düşük CMC oranlarının öne çıktığını göstermiştir.