17. TÜRK HEPATO PANKREATO BİLİER CERRAHİ KONGRESİ, Antalya, Türkiye, 29 Ekim - 01 Kasım 2025, ss.91, (Özet Bildiri)
Amaç: Viral kökenli hepatoselüler karsinom (HCC) için geliştirilmiş sistemik tedavilerden
sorafenib (SOR), alkole bağlı olmayan steatohepatit (NASH) ilişkili HCC’de, inflamatuvar
tümör-mikroçevresinin agresifliğini baskılamada ve sağkalımı artırmada yetersizdir. Bu
çalışmada, tümör-mikroçevresini hedefleyerek SOR’un etkisini güçlendirebileceği öngörülen
anti-tümöral ve anti-inflamatuar özellikli fenolik bileşik Oleuropein’in (OL) tedavi potansiyeli
araştırıldı.
Metod: Tümör-mikroçevresini yansıtmak ve in-vitro NASH-HCC modelini oluşturmak amacı
ile HCC ve stellat hücreleri ile hazırlanan ortak kültür serbest yağ asitleriyle indüklendi.
Tedavi grupları (Kontrol, OL, SOR ve OL+SOR) oluşturuldu ve bunların etkinliği; hücre içi
yağ birikimi (Nile Red), tümör boyutu (3Boyutlu-sferoid modeli), invazyon-yayılım (yara-
çizik), oksidatif stres (Reaktif Oksijen Türleri; ROS) ve ekstraselüler-matriks belirteçleri
(COL1A1, α-SMA) ile değerlendirildi.
Bulgular: OL, sağlıklı hücrelerde 72h’te bile toksisite göstermedi. NASH-HCC modelinde
SOR tedavisi yetersiz kalırken, tek başına OL tedavisi 24h’te hücre içi yağ birikimini azalttı
(p<0.0001), ROS’u 6-kat azaltarak anti-inflamatuar etki gösterdi (p<0.0001) ve invazyonu
engelledi (p<0.0001). Ayrıca SOR+OL kombin tedavisi yara-açıklığını %132 (p<0.0001)
oranı ile koruyarak hücrelerin invazyon-yayılım özelliğini baskıladı. SOR tümör boyutunu
küçültmede yetersiz kalırken, OL+SOR tümör boyutunu %76,1 oranında küçülttü (p<0.05) ve
3Boyutlu-tümör hücre canlılığını baskıladı. Ek olarak OL ve OL+SOR tedavisinde
ekstraselüler-matriks belirteçlerinin (COL1A1, α-SMA) ekspresyonunu azaltarak (p<0.05)
tümör-mikro çevresinin agresifliğini baskıladı.
Sonuç: OL, NASH-HCC modelinde tek başına ve SOR ile kombin olarak tümör mikro-
çevresini düzenlemiş lipotoksisite ve oksidatif stresi azaltmış, invazyonu baskılayarak
metastatik potansiyeli sınırlamış ve tümör boyutunu küçültmüştür. Bu sonuçlar, OL’ün
NASH-HCC tedavisinde hem tek başına kullanılabilecek hem de SOR’un etkilerini
güçlendirebilecek, klinik değeri yüksek ve umut vaat eden yeni bir tedavi adayı olabilme
potansiyelini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: NASH-HCC, Oleuropein, Tümör-Mikroçevresi Düzenlenmesi,
3Boyutlu-Tümör-sferoid modeli ve Sorafenib