HAZIRLIK SINIFI ÖĞRENCİLERİNE YABANCI DİL ÖĞRETİMİNDE ANADİLİN BİR ÖĞRETİM STRATEJİSİ OLARAK KULLANIMI: BETİMSEL BİR ÇALIŞMA
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, EĞİTİM FAKÜLTESİ, YABANCI DİLLER EĞİTİMİ, Türkiye
Tez Danışmanı: Ayşegül Amanda Jane Audrey Yeşilbursa
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: İngilizce
Özet:
HAZIRLIK SINIFI ÖĞRENCİLERİNE YABANCI
DİL ÖĞRETİMİNDE ANADİLİN BİR ÖĞRETİM STRATEJİSİ OLARAK KULLANILMASINA YÖNELİK
İLKESEL BİR YAKLAŞIM: BETİMSEL BİR ÇALIŞMA
Bu çalışma Türkiye’deki üniversitelerde hazırlık sınıflarında çalışan
eğitmenlerin, Türkçe’yi dilbilgisi derslerinde kullanmalarıyla ilgili tutum ve
yaklaşımlarını araştırmak ve bunun yanında anadili hangi amaçlarla, dersin
hangi aşamalarında ve ne oranda kullandıklarını tespit etmektir. Çalışma aynı
zamanda, üniversitelerin hazırlık sınıflarında öğrenim gören öğrencilerin,
eğitmenlerin Türkçe’yi kullanımlarına yönelik tavır ve yaklaşımlarını da
içermektedir.
Araştırma, 2018-2019 Eğitim Öğretim
Yılı birinci döneminde Bursa’da bir devlet üniversitesinin hazırlık biriminde
gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, toplam 40 hazırlık sınıfı eğitmeni ve bu
sınıflarda temel düzeyde öğrenim gören 100 öğrenci nicel veri toplama
ölçeklerine cevap vererek katkıda bulunmuştur. Ayrıca, 10 eğitmen nitel veri
toplama sürecinde yer almıştır. Veriler 3 temel ölçek vasıtasıyla toplanmıştır:
(1) Eğitmenler ve öğrenciler için ayrı ayrı tasarlanmış Beşli Likert ölçeği,
(2) yarı yapılandırılmış mülakat ve (3) gözlem formu. Nicel veriler frekans,
yüzdeler, ortalama değerler ve standart sapmaları içeren betimsel istastistik
yoluyla analiz edilmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi yöntemiyle
incelenmiştir.
Betimleyici istatistik analiz
sonuçları, çalışmaya katılan İngilizce eğitmenlerinin öğrencilerin tepki ve
ihtiyaçlarına bağlı olarak dilbilgisi derslerinde ana dil kullanımının şekli ve
yoğunluğuyla ilgili çoğunlukla kişisel karar verdiklerini ve bu kararları verme
sürecinde pedagojik eğitimlerinin ve çalıştıkları kurumun genel yaklaşımının
etkili olduğunu ortaya çıkarmıştır. Çalışmada ayrıca eğitmenlerin sadece
gerekli durumlarda kullanıldığı sürece anadil kullanımına olumlu yaklaştıkları tespit
edilmiştir.
Özellikle üniversitelerin hazırlık sınıfında görev yapan eğitmenlerin ve öğrenim
gören öğrencilerin dilbilgisi derslerinde anadilin kullanımına yönelik tutum ve
düşüncelerini ve anadilin kullanıldığı aşamaları, altında yatan sebeplerle
birlikte araştırmaya yönelik olduğu için, bu çalışma anadilin yabancı dil
öğretimine sistematik bir şekilde dahil edilmesiyle ilgili eğiticilere, eğitim
sürecindeki yetkililere ve eğitim araştırmacılarına bazı bulgular sağlamıştır.
Anahtar Sözcükler: Anadilin ilkesel kullanımı, İngiliz dili eğitimi,
dilbilgisi eğitimi, üniversite öğrencileri, yabancı dil olarak İngilizce.