Saanen ırkı keçilerde önemli verim özelliklerini etkileyen çevre faktörleri ve CSN3 ve AGPAT6 genlerinin süt verimi ve bileşimine etkisi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye
Tez Danışmanı: Faruk Balcı
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Araştırmada; Saanen ırkı keçilerde büyüme, döl ve süt verim özelliklerinin ve bu
özelliklere bazı çevre faktörlerinin etkilerinin tespiti; ayrıca süt verim ve bileşimine CSN3
ve AGPAT6 genlerinin etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Bu kapsamda, oğlakların doğumdan 6.aya kadar olan ağırlıkları tartılarak; doğum,
sütten kesim, 60.,90., 120. ve 180.gün ağırlıkları hesaplanmıştır. İki yıl boyunca sürü takip
edilerek, dölverim özellikleri belirlenmiştir. Keçilerden laktasyon boyunca süt örnekleri
toplanarak, verim ve bileşimleri tespit edilmiştir. Sürü belirtilen genler açısından PCRRFLP
yöntemiyle genotiplendirilmiştir.
Oğlaklarda doğum, 60.gün, sütten kesim, 90.gün, 120.gün ve 180.gün ortalama
ağırlıklar sırasıyla; 3,05±0,04kg,11,80±0,27kg,12,26±0,08kg,14,20±0,32kg,17,41±0,45kg
ve 25,01±0,65kg bulunmuştur. Cinsiyetin ve doğum tipinin 90.güne kadar (p<0,05-0,001);
yaşın sadece doğum ağırlığına (p<0,001), doğum ayının ise incelenen tüm ağırlıklara
istatistiki olarak etkili olduğu görülmüştür (p<0,05;p<0,001).
Gebelik, doğum, kısırlık, abort, tekli, ikiz ve üçüz doğum, yaşama gücü oranı ile
doğuran keçi (DAKBOS)/teke altı keçi (TAKBOS) başına oğlak sayısı değerleri sırasıyla;
%92,98,%85,07,%7,02,%8,75, %36,12,%49,%14,88,%89,13 ve 1,74±0,06, 1,43±0,07
bulunmuştur. Yaşın doğum ve abort oranı dışında tüm oranlara (p<0,05-0,001), yılın ise
doğum, abort, tekli doğum, yaşama gücü ve TAKBOS’a etkisi önemli bulunmuştur
(p<0,05-0,001).
CSN3 ve AGPAT6 genlerinin genotip ve allel frekansları sırasıyla; FF(0,986), MF
(0,014), F(0,996), M(0,004); GG(0,120), GC(0,432), CC(0,448), G(0,336), C(0,664)
bulunmuştur. AGPAT6 geninin süt verim ve bileşimine etkisinin önemsiz olduğu
saptanmıştır. CSN3 geni yönünden sürü varyasyon göstermemesinden süt verimi ve
bileşimi üzerine etkisi incelenememiştir. Laktasyon süt verimi 388,79±17,35kg; süresi
243±5,81gün; protein, yağ, kuru madde, yağsız kuru madde, kazein ve laktoz oranları ve
verimleri sırasıyla %3,29±0,05, %3,59±0,07, %11,60±0,13, %8,43±0,06, %2,57±0,04,
%4,31±0,03; 11,21±0,47kg, 12,79±0,64kg, 40,95±1,82kg, 29,53±1,31kg, 8,82±0,37kg,
15,40±0,74kg bulunmuştur. Laktasyon süresinin tüm verimleri p<0,001; yaşın ise
incelenen tüm verim ve oranları p<0,05-0,001 düzeyinde etkilediği belirlenmiştir.
Anahtar Sözcükler: Saanen keçisi, CSN3, AGPAT6, büyüme, döl verimi, PCR-RFLP