Kablo demetleme konveyör hattında bilgisayar destekli ergonomik analizler


Arş. Gör. HİLAL ATICI ULUSU

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Balıkesir Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği, Türkiye

Tez Danışmanı: Demet Gönen

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: San-Tez Programı

Özet:

Çalışan performansı, üretim sistemlerinde verimlilik ve kalite üzerinde etkili olan en önemli faktörlerden biridir. Çalışanın iş performansı, çalışma yöntemi ve çalışma ortamının koşullarından etkilenmektedir. Çalışma ortamındaki eksiklikler performansın düşmesine sebep olduğu gibi, bu eksikliklerden kaynaklanan uygun olmayan çalışma duruşları da çalışan sağlığını olumsuz etkileyerek mesleğe bağlı kas iskelet sistemi rahatsızlıkları riskini arttırmaktadır. Bu rahatsızlıkların oluşmasını önlemek amacıyla çalışma duruşları ergonomik açıdan değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, otomotiv sektöründe kablo donanımları üreten bir işletmenin kablo demetleme konveyör hattı incelenmiş ve hatta yapılan montaj işlemlerinde çalışanların eğilme, uzanma gibi hareketleri gün içinde sıklıkla tekrarladığı görülmüştür. Çalışmanın amacı; ergonomik açıdan uygun olmayan çalışma duruşlarının azaltılarak çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve çalışan sağlığının korunmasıdır. Çalışma koşullarının iyileştirilmesi, kalite performansını ve iş verimliliğini arttıracaktır. Çalışanları rahatsız eden ve uygun olmayan çalışma duruşlarının belirlenmesi için anket uygulanmış, anket sonuçlarına göre çalışma duruşlarından etkilenen vücut bölgeleri değerlendirilmiştir. Uygun olmayan duruşların kas iskelet sistemi rahatsızlığı riski REBA yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Bu duruşlar sanal ortamda AnyBody Modelleme Sistemi ile modellenmiş ve zorlanmaların belirlenmesi için statik ve dinamik analizler gerçekleştirilmiştir. Dinamik analiz için gerekli hareket verisi hareket yakalama sistemi ile elde edilmiştir. Yapılan değerlendirmelerin sonuçlarına göre, montaj hattının çalışanlarla daha uyumlu olacak şekilde yeniden tasarımı gerçekleştirilmiştir. İmalatı gerçekleştirilen yeni konveyör hattı için bilgisayar destekli analizler tekrarlanmış, çalışanlar açısından riskli ve yorucu duruşların azaldığı görülmüştür.