Güneş N., Gül A., Yeninar H., Sarıoğlu Bozkurt A.
TAGEM Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Projesi, 2023 - 2024
Bal
arıları hiyerarşik düzen içerisinde ve koloni olarak yaşayan sosyal
canlılardır. Koloni bireyleri yaşamlarının her döneminde kullandıkları besin
maddelerinin ana kaynakları nektar ve polendir. Bal arıları doğadan temiz,
yeterli miktarda polen ve nektarı temin etmekte güçlük çektiklerinde arıcılar
kolonilerini bal ve polen ikame yemleriyle beslerler. Bu çalışmada; bal arıları
(Apis mellifera L.)’nda kışa girmeden önce yapılacak olan farklı protein
kaynaklı ek beslemenin; beslenme sonrası ve kıştan çıkışta vitellogen
seviyesine etkisi araştırılmıştır.
Çalışma
materyali Ordu ili yöresinden 28 adet arı kolonisi temin edilerek
gerçekleştirilmiştir. Arı kolonileri tesadüfi olarak 7’li koloniler halinde 4
gruba ayrılmıştır. 2023 yılı Eylül-Ekim aylarında arı kolonilerine ek besleme
yapılıp uygulamaya başlanmıştır. Kontrol grubundaki arı kolonilerine haftada 1
kez olmak üzere 1 litre şerbet ve 500 gr lık paketlerde bal ve pudra şekerinden
yapılmış arı keki verilmiştir. Diğer gruplardaki kolonilere ise kontrol grubu
besleme rejimine ek olarak sırasıyla 125 g polen, 2 g spirulina ve 125 g polen
ile 2 g spirulina verilmiştir. Ek besleme yapılmadan önce, ek besleme sonrası
ve kışlatma sonrası vitellogen analizleri için her koloniden numune alınmış ve
Vitellogen Analizi yapılmıştır.
Çalışmada Vitellogen analizi sonuçlarına göre gruplar arası ve dönemler arası fark
istatistiki olarak önemli bulunmuş olup görevler (tarlacı-bakıcı) arası fark
önemsiz bulunmuştur. Gruplar arası en yüksek değer 3. Grup (Spirulina) en düşük değer ise 1. Grup (Kontrol)
verilerinde tespit edilmiştir. Dönemler arası en yüksek değer 52,96±9,06 ile 2.
dönem olarak saptanmıştır. Çalışmada
koloni yaşam gücü ve kışlama yeteneği verileri bakımından en yüksek değere
sahip grup 3. Grup (Spirulina),
en düşük değere sahip grup olarak ise kontrol grubu olarak kullanılan 1. Grup
tespit edilmiştir. Çalışmada gruplar arası kuluçka üretim etkinliği
düzeyleri bakımından istatistiki olarak fark bulunmamış olup dönemler arası
fark çok önemli olarak saptanmıştır.
Anahtar
kelimeler: Bal arısı (Apis mellifera), ek besleme, vitellogen, spirulina,
polen.