Ergenlerin Beden Memnuniyeti ve Beden Algısında Fotoğraf Düzenleme Davranışıyla İlişkili Değişkenlerin Rolü


Turan E.(Yürütücü), Çelikkeser Ö., Zengin B., Güleç H.

TÜBİTAK Projesi, 2209-A - Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı, 2025 - 2025

  • Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
  • Destek Programı: 2209-A - Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı
  • Başlama Tarihi: Nisan 2025
  • Bitiş Tarihi: Kasım 2025

Proje Özeti

Sosyal medya kişinin görünür olma arzusunu etkileyerek fotoğraf paylaşımının niteliğini ve niceliğini değiştirmiştir. Özçekim fotoğrafları ise sosyal medya kullanıcılarının görünür olma arzusunu yansıtmada önemli bir araç haline gelmiştir. Bu nedenle katılımcılar beden memnuniyetleri ve beden algılarıyla bağlantılı olarak fotoğraf düzenleme davranışlarında bulunabilmektedir. Ancak mevcut çalışmalar selfie fotoğraf paylaşımları üzerinden fotoğraf düzenleme davranışını değerlendirmiştir ve tüm bedene uygulanan fotoğraf düzenleme davranışının bedene yönelik tutumlar ile olan ilişkisi konusundaki çalışmalar eksik kalmıştır. Bu araştırmanın amacı; ergenlerin (kız ve erkek) beden memnuniyeti ve beden algısında fotoğraf (selfie ve tüm beden) paylaşımı ve fotoğraf düzenleme davranışlarıyla ilişkili değişkenlerin rolünü incelemektir.

 Alanyazındaki araştırmaların çoğunluğu genç kadın yetişkin örneklemiyle yürütülmüştür. Ergenlerle yürütülen araştırmaların sınırlılığı ve erkek ergenlerin fotoğraf tabanlı platformları kullanım oranları gelecekteki çalışmalarda göz önüne alınmalıdır. Bu nedenle çalışmada örneklem olarak 14-18 yaş aralığındaki kız ve erkek öğrenciler tercih edilmiştir. Çalışma kapsamında öz bildirim araçları ve bilgi formları aracılığıyla ergenlerin sosyal medya hesaplarında haftalık paylaştıkları gönderi sayısı (selfie/ tüm beden), paylaştıkları fotoğraflara ne sıklıkla filtre uyguladıkları, filtreleme türü (selfie / tüm beden filtrelemesi), fotoğraf düzenleme manipülasyonunun algılanan önemi, beden memnuniyeti ve beden algısına yönelik veriler elde edilecektir. Değişkenler arasındaki ilişkiyi saptamak için ilişkisel tarama modeli kullanılacaktır.

Bu çalışma ergenlerin sosyal medyada fotoğraf paylaşım sıklığı (selfie/tüm beden) ve fotoğraf düzenleme davranışları hakkında bilgi sağlayacak ve bu değişkenlerin beden algısı ve beden memnuniyeti ile ilişkisini ortaya koyacaktır. Çalışmadan elde edilen bulguların sosyal medya ve bedene yönelik tutumlar konusunda ergenlerle yapılacak eğitim, araştırma ve müdahale çalışmalarına katkı sunması beklenmektedir.