The Analysis of Clinical and Dosimetric Factors Associated With Side Effects and Survival in Patients With Non-small Cell Lung Cancer Treated by Definitive Three-dimensional Conformal Radiotherapy ± Concomitant Chemotherapy


Thesis Type: Expertise In Medicine

Institution Of The Thesis: Bursa Uludağ University, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Turkey

Approval Date: 2013

Thesis Language: Turkish

Student: DİLRUBA OKUMUŞ

Supervisor: Süreyya Sarıhan

Abstract:

2009-2012 arasında üç boyutlu konformal teknikle definitif radyoterapi (3DCRT) ± eşzamanlı kemoterapi (KT) uygulanmış ve en az 6 ay yaşayan küçük hücreli dışı akciğer kanserli olgular incelendi. Toplam doz, biyolojik efektif doz (BED) eşdeğerine dönüştürülerek normal doku komplikasyon olasılığı (NTCP) hesaplandı. İstatistiki analiz Şubat 2013’te SPSS v.20 ile uygulandı.  

Medyan yaş 59 (aralık 36-81) olup bloklu konformal (n: 37), 3DCRT (n: 11) ve yoğunluk ayarlı RT (IMRT) (n: 20) ile medyan 63 Gy (aralık: 54-70 Gy) uygulandı. Neoadjuvan, eşzamanlı, adjuvan KT sırasıyla; 29, 49, 41 olguda verildi. Akut grad (G) 1-3 özafajit,  akut G1-2 radyasyon pnömonisi (RP), radyasyon fibrozisi sırasıyla; %48, %13, %18 oranında gelişti. Tedavi şekli, RT dozu, tümör BED, dozimetrik faktörler ve KT ile RP arasında anlamlı ilişki gösterilemedi (p >0,05). Fizik ve biyolojik mean akciğer dozu (MLD) arasında iyi bir korelasyon vardı (0,93). Medyan MLD 17 Gy, MLDbiyo 16,7 Gy, V30 %20,5, NTCP 0,142 bulundu. NTCP ile V30, MLD, MLDbiyo arasında pozitif korelasyon vardı (p <0,001, p <0,001, p <0,001).  Hastalar MLD ve MLDbiyo açısından 5 Gy’lik doz gruplara ayrılarak değerlendirildiğinde, NTCP modeli ile yüksek doz aralıklarında RP olasılığının daha doğru tahmin edildiği görüldü.   

3DCRT ve IMRT gruplarında tümör BED3(Gy), BED10(Gy) daha yüksek (p <0,001, p <0,001), akciğer V5-V10 daha fazla (p <0,001, p <0,001), V30-V40-V50 daha az bulundu (p= 0,004, p <0,001, p <0,001). MLD <20 Gy olanlarda >59,4 Gy alan hasta oranı, tümör BED3(Gy), BED10(Gy)  daha fazla bulunurken (p= 0,02, p= 0,02, p= 0,02), >63 Gy alanlarda fark bulunamadı (p=0,3). Ellibeş Gy alan özafagus volümü RP olmayanlarda daha az bulundu (p=0,03).

Medyan-2 yıl genel sağkalım (GSK) 27 ay, %51, medyan-2 yıl hastalıksız sağkalım (HSK); 18 ay, %42 bulundu. PET/BT ile 3. ay yanıt GSK için anlamlı idi (p= 0,009). Radyasyon pnömonisi ile GSK farkı bulunmadı (p= 0,3). Univaryat analizde; MLD yanında kalp V40 ≤%80 GSK için (p= 0,03), kalp V40 ≤%80 ve kalpmean ≤2578 cGy HSK için (p= 0,005, p= 0,03) olumlu faktörler olarak bulundu. Multivaryat analizde; GSK için 6. ay yanıt (p= 0,001), fx dozu 1,8 Gy (p= 0,002), MLD <18 Gy (p= 0,04) anlamlı bulunurken HSK için 6. ay yanıt (p <0,001), doz >59,4 Gy (p= 0,01), tümör BED3(Gy) ≤100,8 Gy (p= 0,01) anlamlı bulundu. 

Çalışmamızda RP risk tahmini için MLD ile NTCP arasında doğrusal bir korelasyon olduğu gözlendi. Hastaya uygun RT tekniğini seçerken düşük doz alan büyük volüm dozları (V5-V10) ve yüksek doz alan küçük volüm dozlarına (V40-V50) dikkat etmemiz gerektiği ortaya konmuştur. MLD’nin 20 Gy altında tutulabildiği doz aralığı 59.4-63 Gy arasında olup terapötik aralığın adaptif RT teknikleri ile artırılabileceği düşünülmektedir.